“Калмар ўйини”даги “Олти оёқли пентатлон” нима ва у қандай ўйналади?
Айниқса, тўртинчи ва бешинчи қисмлардаги “Олти оёқли пентатлон” ёки “Олти оёқли бешкураш” энг қийин синов бўлади. Мусобақа бешта мини-ўйиндан иборат бўлиб, унда қаҳрамонлар беш кишилик жамоа бўлиб ўйнайди. Шу билан бирга, уларнинг оёқлари боғланади — гуруҳнинг “таянчи” олтита оёқ бўлгани учун ўйин шундай номланади.
1. “Ттакчи” мини ўйини
Ушбу ўйин сериал бошида кўрсатилган, яъни иштирокчиларни ўйинга таклиф қилган шахс айнан шу ўйинни ўйнаган. Қоидалар худди 90 йилларда машҳур бўлган “юзталик” ўйинидагидек, лекин бу сафар фишкалар ёки кепслар ўрнига букланган иккита конвертдан фойдаланилади — сериалда улар қизил ва кўк рангда. Биринчи ўйинчи конвертини ерга қўяди, иккинчи иштирокчи ўзининг конверти билан уриб, уни ағдаришга ҳаракат қилади. Агар бунинг уддасидан чиқса — ғалаба, ағдаролмаса — юриш рақибга ўтади.
“Олти оёқли пентатлон”да қоидалар соддалаштирилади. Ўйинда битта одам иштирок этади: у ўз конвертини иккинчисини тескари қилмагунча уради. Асосий рақиб эса вақт.
2. “Бисокчиги” мини ўйини
Бу ўйиннинг қоидалари миллий ўйинларимиздан бири чиллакка ўхшаб кетади, лекин анча соддароқ. Ерга шакли қабртошга ўхшаш тош қўйилади. Ўйинчи белгиланган масофадан бошқа ясси тошни отиб, уни уриб йиқитиши керак. Ягона шарт — чизиқдан ўтмаслик, акс ҳолда зарба ҳисобга олинмайди.
“Калмар ўйини” доирасидаги ушбу мусобақанинг ягона қийинчилиги шундаки, иштирокчиларнинг оёқлари бир-бирига боғланган. Агар хато қилишса, ўйинчиларнинг бешаласи биргаликда ташланган тошгача боришлари, уни олишлари ва яна ортга қайтишлари керак — бу анча вақт талаб этади.
3. “Конгинори” мини ўйини
Бу “Олти оёқли пентатлон”даги энг қийин ўйин бўлиб кўриниши мумкин аммо унинг қоидаларини тушуниш осон. Ҳаракатларни бажариш эса қийин — яхши ривожланган қўл моторикаси ва мукаммал координация керак. Ўзимизнинг бештош ўйинига ўхшайди. Ўйин қуйидаги бешта босқичдан иборат.
1) Ўйинчи бешта тошчанинг ҳаммасини ўйин майдонига ташлайди. Кейин майдондан биттасини олиб, ирғитади. Уни отганда ўша қўли билан иккинчисини олиб, биринчисини тутиб олади. Яна биттасини ташлаб, учинчисини олади-да, тутиб олади. Бунда ўйинчи бешта тошчанинг барчасини тутмагунча давом этади.
2) Ўйинчи барча тошларни майдонга қўяди, худди шу тарзда биттасини юқорига ташлайди, лекин бирданига иккитасини олади. Кейин яна биттасини ташлаб, қолган иккитасини олади-да, отганини илиб олади.
3) Барча тошлар яна ўйин майдонига ташланади. Ўйинчи битта тошни ташлайди, лекин бирданига учтасини олади. Кейин яна биттасини ташлаб, охиргисини олади.
4) Кейин ўйинчи тошни яна ташлайди ва тўрттасини майдонга қўяди, мушт билан сиқилиб, биринчисини ушлайди. Уни яна ташлайди, майдондан тўрттасини тўплайди ва яна биринчисини ушлайди.
5) Шундан сўнг иштирокчи муштумида яширинган бешта тошчанинг барчасини бирваракайига ташлаб, кафтининг орқа томони билан илиб олиши керак. Кейин яна бир марта улоқтириб, бештасини тутиб олиши керак.
4. “Пхенги” мини ўйини
Бу ўйинда иштирокчига махсус спиннер ва кичикроқ арқон берилади. У арқонни спиннер учига боғлаб, уни олдинга улоқтиради. Иштирокчининг мақсади — ипни шундай қаттиқ тортиш керакки, спиннер айлана бошлаши ва йиқилмаслиги керак.
Танловнинг мураккаблиги шундаки, агар у биринчи мартада бажара олмаса, такрорлаш кўп вақт олади. Спиннер узоққа учиб кетиши, уни топиб, яна арқонга ўраш керак. Ўзимизнинг бизбизак ўйинининг айнан ўзгинаси.
5. “Чегичаги” мини ўйини
Охирги ўйин ланка тепишга ўхшайди. Фақатгина фарқ чеги — ҳайвон юнгидан эмас, қопқоқ ва ялтироқ қоғоз ёки плёнкадан иборат бўлади.
Ўйинчи чегини ерга туширмасдан кетма-кет беш марта тепиши керак. Агар тушириб юборса, ҳисоблаш қайтадан бошланади.
Ҳилола Ғиёсова
Манба: Daryo.uz