Βράζουν τα Βαλκάνια: Διαφθορά και πολιτική αστάθεια

«Τα Βαλκάνια φλέγονται» θα μπορούσε να ισχυριστεί κανείς με βάση όσα συμβαίνουν σε μια σειρά χώρες τους, από το Σαράγεβο ως τα Σκόπια και από το Βελιγράδι ως το Βουκουρέστι.

Σε πολλές περιπτώσεις, μάλιστα, αρκεί μια αφορμή, που συχνά είναι ένα τραγικό γεγονός, για να πυροδοτήσει τη σωρευμένη εκρηκτική ύλη και να βγάλει μαζικά τον κόσμο στους δρόμους.

Εκεί όπου, πέρα από το προφανές αίτημα για τιμωρία των ενόχων, προβάλλεται ολοένα πιο ευκρινώς και η απαίτηση για συνολικές αλλαγές στο διεφθαρμένο πολιτικο-οικονομικό σύστημα. Οπως συμβαίνει ήδη στη Σερβία και, από χθες, στη Βόρεια Μακεδονία.

Και τι κάνει, άραγε, η Ευρώπη απέναντι σε αυτή την κατάσταση;

«Τα Δυτικά Βαλκάνια αντιμετωπίζονται εδώ και καιρό ως το πεδίο στο οποίο δοκιμάζεται η Ευρώπη.

Σήμερα, θα μπορούσε να γίνει η περιοχή στην οποία η Ευρώπη θα επαναπροσδιοριστεί» έγραφε στις αρχές της εβδομάδας στο Politico η Αρμίνκα Χέλιτς, σύμβουλος του πρώην βρετανού υπουργού Εξωτερικών, Ουίλιαμ Χέιγκ.

Θα μπορούσε δε να έχει και κάποιο δίκιο – υπό την προϋπόθεση, όμως, ότι οι ηγέτες της ΕΕ αντιμετωπίζουν σήμερα την περιοχή, τα κράτη και τους λαούς της με διαφορετικό τρόπο από ό,τι (όπως η ίδια μας θυμίζει στην ανάλυσή της) ο πρώτος καγκελάριος της Γερμανίας, πριν από ενάμιση αιώνα, όπως αποτυπώθηκε στην ιστορική του πλέον φράση: «Τα Βαλκάνια δεν αξίζουν τη ζωή ούτε ενός πομερανού γρεναδιέρου».

Το σίγουρο είναι ότι ο τρόπος με τον οποίο στέκονται οι υπόλοιποι Ευρωπαίοι απέναντι στους (περισσότερους) Βαλκάνιους οδηγεί στην εκτίμηση ότι μάλλον τους θεωρούν περιττό βάρος.

Η διαρκής καθυστέρηση, άλλωστε, της διαδικασίας ένταξής τους στην ΕΕ αποδεικνύει ότι δεν επιθυμούν να τους δουν να γίνονται πλήρη και ισότιμα μέλη.

Κι αυτό είναι κάτι που, με τη σειρά του, έχει προκαλέσει μια κρίση ταυτότητας και προσανατολισμού στις ελίτ και στις κοινωνίες των περισσότερων χωρών της περιοχής, με αποτέλεσμα να διευρύνουν και να βαθαίνουν τα υπάρχοντα ρήγματα, δημιουργώντας και νέα. Τα οποία, όπως είναι φυσικό και αναμενόμενο, θα επιδιώξουν να καλύψουν και εξωευρωπαϊκές δυνάμεις.