Κονκλάβιο: Η συμφωνία με το Πεκίνο επιβαρύνει το φαβορί για τη διαδοχή

Μια χώρα στην άλλη άκρη του κόσμου αναδεικνύεται ως ένας δυνητικά σημαντικός παράγοντας για την έκβαση του παπικού Κονκλάβιου που ξεκινά αύριο: η Κίνα.

Ο καρδινάλιος Πιέτρο Παρολίν, δεξί χέρι του εκλιπόντος Πάπα Φραγκίσκου για περισσότερο από μια δεκαετία, θεωρείται ένα από τα φαβορί για να τον διαδεχθεί.

Ωστόσο, γράφουν οι «Financial Times», το μεγαλύτερο επίτευγμα του Παρολίν κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης του Βατικανού – μια συμφωνία του 2018 μεταξύ της Αγίας Εδρας και του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος – τώρα κινδυνεύει να του ροκανίσει τις πιθανότητες εκλογής.

Ο εβδομηντάχρονος ιταλός καρδινάλιος διαπραγματεύτηκε τη συμφωνία, η οποία είχε ως στόχο να επιλύσει μια αντιπαράθεση δεκαετιών και να αποτρέψει σχίσμα μεταξύ των εκτός νόμου Εκκλησιών στην Κίνα που ήταν πιστές στον Πάπα και μιας επίσημης Εκκλησίας που υπάκουε στο Πεκίνο.

Η συμβιβαστική λύση την οποία πρότεινε έπειτα από διαπραγματεύσεις ετών έδωσε στο Πεκίνο επίσημο λόγο στον διορισμό καθολικών επισκόπων στην Κίνα. Ηταν ένα βήμα το οποίο πολλοί θεωρούν ως σοβαρό σφάλμα που προσέβαλε τις θυσίες τις οποίες έκαναν οι καθολικοί της Κίνας.

«Γενιές κινέζων καθολικών έχουν μαρτυρήσει για την άρνησή τους να αποδεχτούν τον κομμουνιστικό έλεγχο της Καθολικής Εκκλησίας» λέει ο Τζον Αλεν τζούνιορ, συντάκτης του Crux, μιας καθολικής ειδησεογραφικής ιστοσελίδας. «Αλλοι έχουν φυλακιστεί, βασανιστεί και διωχθεί… και μερικοί εξ αυτών θεωρούν τη συμφωνία ως προδοσία εις βάρος τους».

Παρά ταύτα, οι παρατηρητές του Βατικανού θεωρούν τον ήπιο Παρολίν – έναν βετεράνο διπλωμάτη του Βατικανού πριν ο Φραγκίσκος τον επιλέξει για να διευθύνει την Αγία Εδρα – ως φαβορί στον αγώνα για την παπική διαδοχή. «Είναι ένας πολύ ισχυρός υποψήφιος – ο ισχυρότερος αυτή τη στιγμή» εκτιμά ο Ιάκοπο Σκαραμούτσι, συγγραφέας αρκετών βιβλίων για την πολιτική της Καθολικής Εκκλησίας. «Ο καρδινάλιος Παρολίν είναι μεσολαβητής – τόσο λόγω του ρόλου του όσο και λόγω του χαρακτήρα του».

Ο Παρολίν μπορεί να δυσκολευτεί να κερδίσει την πλειοψηφία 2/3 των 133 ψήφων που απαιτούνται για να εξασφαλίσει την παπική θητεία. Ενώ ήταν πρώτος στις λίστες των στοιχηματικών εταιρειών τις ημέρες μετά τον θάνατο του Φραγκίσκου, οι πιθανότητες έχουν έκτοτε μετακινηθεί υπέρ του καρδινάλιου Λουίς Τάγκλε των Φιλιππίνων, θέτοντας τους δύο καρδινάλιους σε αντιπαράθεση.

Γεννημένος στη Βόρεια Ιταλία, ο Παρολίν διορίστηκε υφυπουργός Εξωτερικών του Βατικανού το 2003 για τις σχέσεις με τα κράτη, υπεύθυνος για τη σύνδεση της Αγίας Εδρας με χώρες όπως το Βιετνάμ, η Βόρεια Κορέα, το Ισραήλ και η Κίνα. Καθοδηγήθηκε από μια παλαιότερη γενιά διπλωματών του Βατικανού, που είχαν εμπειρία στην προσπάθεια επηρεασμού αυταρχικών καθεστώτων χωρίς να τα αποξενώσουν. «Δημιούργησαν ένα δόγμα για το πώς να αντιμετωπίζεις τους δικτάτορες: ένα δόγμα που λέει ότι πρέπει να μιλάς με όλους και να χρησιμοποιείς κάθε πιθανή ευκαιρία που έχεις για να αντιμετωπίσεις ακόμη και τον διάβολο» σχολιάζει ο Μάσιμο Φαγκιόλι, ειδικός στην Καθολική Εκκλησία στο Πανεπιστήμιο Βιλανόβα.

Το 2013 ο Πάπας Φραγκίσκος τον όρισε υπουργό Εξωτερικών και ανέλαβε να λύσει το δύσκολο θέμα με την Κίνα. Ο ιστορικός Αγκοστίνο Τζιοβανιόλι εξηγεί ότι ο Φραγκίσκος, όπως και οι προκάτοχοί του Ιωάννης Παύλος Β’ και Βενέδικτος, επεδίωξε την προσέγγιση με το Πεκίνο για να γεφυρώσει το χάσμα. «Υπήρξε μια συνέχεια μεταξύ αυτών των τριών Παπών στην προσέγγιση απέναντι στην Κίνα» περιγράφει. «Ο Παρολίν εκπλήρωσε το καθήκον του και υπάκουσε στη θέλησή τους. Οι περίπου 12 εκατομμύρια καθολικοί πιστοί της Κίνας βρίσκονταν σε σύγκρουση. Η κοινότητα ήταν διχασμένη. Τώρα μπορούν να τελούν τη λειτουργία μαζί. Η συμφωνία ήταν το μικρότερο από τα δύο κακά».