Οι επιπτώσεις της σύρραξης

H ξαφνική στρατιωτική επιχείρηση του Ισραήλ κατά του Ιράν, που με τα πρώτα χτυπήματα οδήγησε στην εξόντωση σημαντικών στρατιωτικών του ηγετών και πυρηνικών επιστημόνων, άναψε καινούργιες φωτιές στη Μέση Ανατολή. Είναι φανερό τι επιδιώκει η Ιερουσαλήμ. Μετά την εξόντωση ουσιαστικά της Χαμάς στη Γάζα, τη στρατιωτική εξουδετέρωση της Χεζμπολάχ στον Λίβανο και την ανατροπή του καθεστώτος Ασαντ στη Συρία, η εκμηδένιση της στρατιωτικής και πιθανώς πυρηνικής απειλής της Τεχεράνης ολοκληρώνει την εξουδετέρωση του επικίνδυνου σιιτικού τόξου για ολόκληρη την περιοχή. Ολες οι υπόλοιπες αραβικές δυνάμεις είναι σουνιτικές. Δεν είναι τυχαίο πως οι όποιες δηλώσεις διαμαρτυρίας που έχουν προέλθει από γειτονικές αραβικές χώρες για όλες αυτές τις κινήσεις του Ισραήλ υπήρξαν προσεκτικές και εξαιρετικά χαμηλών τόνων. Η ουσία είναι πως αν πετύχει η επιχείρηση της Ιερουσαλήμ και η πολεμική αντίδραση της Τεχεράνης δεν δείχνει επί του παρόντος να πετυχαίνει σπουδαία πράγματα, η πολιτική πραγματικότητα στη Μέση Ανατολή θα αλλάξει θεαματικά.

Το πολιτικό βαρόμετρο των εξελίξεων θα στραφεί τώρα περισσότερο προς τη Σαουδική Αραβία και την Αίγυπτο – των φυσικών ηγετών του σουνιτικού μουσουλμανικού κόσμου. Και πιθανώς να χαμηλώσει λίγο το κύρος του τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, που φιλοδοξούσε να αναλάβει αυτός την ηγεσία του σουνιτικού Ισλάμ και δεν έχει και τις καλύτερες σχέσεις με τις δύο αυτές σημαντικές αραβικές χώρες. Για το Ισραήλ βέβαια τα πράγματα θα γίνουν ευκολότερα αλλά δεν θα λυθούν βέβαια. Ο αραβικός κόσμος του σουνιτικού Ισλάμ είναι περίπλοκος και απρόβλεπτος. Και δεν είναι ειλικρινά φιλικός απέναντί του. Αλλά με την εξουδετέρωση των σιιτών εκλείπει, για την ώρα τουλάχιστον, η αμεσότερη απειλή κατά της ύπαρξής του.

Για τα ελληνικά συμφέροντα ανοίγει ένα παράθυρο. Που χρειάζεται όμως προσοχή και μελετημένες κινήσεις. Ο σουνιτικός κόσμος είναι σαν κινούμενη άμμος. Με πολλές αστάθειες και ανακατατάξεις. Εχει βέβαια κάποιες σταθερές. Τα σημερινά αραβικά καθεστώτα τρέφουν σοβαρή εχθρότητα κατά των λεγόμενων Αδελφών Μουσουλμάνων, που χαϊδεύουν τα αφτιά ακραίων ισλαμιστών και σαλαφιστών. Παράλληλα, εξαρτώνται σοβαρά από την εύνοια και τη βοήθεια της Σαουδικής Αραβίας (Αίγυπτος, Ιορδανία) και των Εμιράτων βέβαια. Η αντιπάθεια απέναντι στην ηγεσία της Τουρκίας, όχι όμως σταθερή κι αυτή, βοηθάει την Ελλάδα να ανοιχθεί απέναντί τους. Με προσοχή και σχετική επιφυλακτικότητα όμως. Γιατί δεν έχουμε έναν βασικό κι απαραίτητο συχνά σύνδεσμο, τη θρησκεία! Λ.χ. πώς ο εξαρτώμενος από την Αίγυπτο πολέμαρχος στη Λιβύη Χαφτάρ ξαφνικά στρέφεται υπέρ της Τουρκίας; Μερικά από τα μυστήρια του αραβικού μωσαϊκού.

Είναι όμως ευκαιρία να κερδηθούν πόντοι που να εξυπηρετούν τα μακροχρόνια συμφέροντά μας. Στενότεροι δεσμοί με τη Σαουδική Αραβία, εντονότερη καλλιέργεια σχέσεων με την Ιορδανία, αποφυγή ρήξεων με Αίγυπτο και προσπάθεια μεσολάβησης σε οποιαδήποτε ένταση μεταξύ τους, ιδίως με κρατίδια του Περσικού Κόλπου. Πρόθεση να παίξουμε κάποιο ρόλο οπουδήποτε αυτοί αντιμετωπίζουν κάποιες δυσκολίες. Και κυρίως, στενή επαφή με το Ισραήλ που ξέρει να τους διαβάζει όλους καλύτερα και με μεγάλη ακρίβεια…