Ανακάλυψη σοκ για τους Μάγια – Το μεγάλο μυστικό κρυμμένο σε ένα τάφο

Στο βάθος της ζούγκλας του Μπελίζ, σε ένα σημείο που οι αρχαιολόγοι έχουν σκάψει αμέτρητες φορές χωρίς αποτέλεσμα, ένα ζευγάρι επιστημόνων ήρθε φέτος αντιμέτωπο με μια συγκλονιστική ανακάλυψη: τον τάφο του πρώτου βασιλιά της αρχαίας πόλης των Μάγια, Caracol.

Ο Te K’ab Chaak, ο οποίος ανέβηκε στον θρόνο το 331 μ.Χ., ήταν γνωστός στους ειδικούς μόνο από μεταγενέστερες γραπτές πηγές. Ωστόσο, για πρώτη φορά, το όνομά του απέκτησε πρόσωπο – κυριολεκτικά και μεταφορικά – χάρη σε ένα εξαιρετικά σπάνιο νεκρικό προσωπείο από νεφρίτη, θαμμένο μαζί του.

Οι Diane και Arlen Chase, πανεπιστημιακοί από το University of Houston, εργάζονται στην Caracol εδώ και δεκαετίες. Φέτος, ενώ πραγματοποιούσαν ανασκαφές σε έναν γνωστό χώρο, συνέχισαν το σκάψιμο λίγο πιο βαθιά – μόλις 40 εκατοστά πιο κάτω απ’ ό,τι σε προηγούμενες χρονιές. Αυτό που βρήκαν άλλαξε τα δεδομένα: έναν κρυμμένο θάλαμο με άθικτο ταφικό περιεχόμενο. Κεραμικά αγγεία, κοσμήματα από νεφρίτη, σκαλισμένα οστά και πάνω απ’ όλα, ένα μωσαϊκό προσωπείο που βρισκόταν θαμμένο μέσα στο κόκκινο χώμα, βαμμένο με κιννάβαρη, το κόκκινο μεταλλικό χρώμα που οι Μάγια χρησιμοποιούσαν για βασιλικές ταφές.

Το εύρημα αυτό είναι σπάνιο. Στις τέσσερις δεκαετίες της έρευνάς τους, οι Chase είχαν βρει μόνο ένα ακόμα τέτοιο προσωπείο. Η ύπαρξή του μέσα στον τάφο ήταν η αδιαμφισβήτητη ένδειξη πως ο νεκρός ήταν ηγεμόνας – πιθανότατα ο ιδρυτής της δυναστείας που έφερε την Caracol στην ακμή της.

Όμως τα ευρήματα δεν περιορίζονται μόνο στον πλούτο και την τέχνη των Μάγια. Ο τρόπος ταφής φέρει σημάδια επιρροής από τον πολιτισμό του Teotihuacan, που βρίσκεται 1.200 χιλιόμετρα μακριά, στο σημερινό Μεξικό. Η παρουσία πρακτικών καύσης, που δεν ήταν χαρακτηριστικές των Μάγια, και τελετουργικών αντικειμένων που παραπέμπουν στην αισθητική του Teotihuacan, δείχνουν ότι υπήρχε πολιτισμική αλληλεπίδραση. Παλιότερες θεωρίες ήθελαν τον πολιτισμό του Teotihuacan να εισβάλλει βίαια στον χώρο των Μάγια. Ωστόσο, τα στοιχεία από την Caracol αφηγούνται μια διαφορετική ιστορία: μια σχέση διπλωματίας και αμοιβαίας επιρροής μεταξύ δύο μεγάλων πολιτισμών της Κεντρικής Αμερικής.

Η αρχαιολόγος Melissa Badillo, διευθύντρια του Ινστιτούτου Αρχαιολογίας του Μπελίζ, χαρακτήρισε την ανακάλυψη «σημαντικότατη» και αναμένει πως οι αναλύσεις που συνεχίζονται – όπως η ανασύνθεση του προσωπείου από 89 κομμάτια νεφρίτη και 26 από όστρακα, αλλά και οι γενετικές μελέτες του σκελετού – θα προσφέρουν νέα στοιχεία για τον ρόλο του Te K’ab Chaak στην ιστορία της Caracol.

Η ανακάλυψη του βασιλικού τάφου μέσα στην πυκνή βλάστηση της κεντρικής Αμερικής δεν αποτελεί μόνο ένα αρχαιολογικό κατόρθωμα. Είναι μια υπενθύμιση ότι ακόμη και σήμερα, κάτω από τα στρώματα της γης, βρίσκονται ιστορίες και άνθρωποι που περιμένουν να ξαναβγούν στο φως, για να μας θυμίσουν ότι ο πολιτισμός είναι μια αέναη αφήγηση και ότι η αναζήτησή του συνεχίζεται. Όχι μόνο για τους Μάγια…