Μειώνεται η αποδοχή στον Ζελένσκι
Μια σοβαρή κρίση στο εσωτερικό της Ουκρανίας αλλά και στις σχέσεις με τους συμμάχους της χώρας φαίνεται να αποσοβήθηκε, ωστόσο μια κρίση στη δημόσια εικόνα του Βολοντίμιρ Ζελένσκι φαίνεται μόλις να ξεκίνησε μετά τις «περιπέτειες» του νόμου 12414. Η μαζική κριτική στον ουκρανό πρόεδρο συνέβαλε στη σημαντική πτώση της δημοτικότητάς του.
Πρόκειται για τον νόμο που ψηφίστηκε στις 22 Ιουλίου και την ίδια ημέρα επικυρώθηκε από τον ουκρανό πρόεδρο και αφορούσε – μεταξύ άλλων – αλλαγές στη λειτουργία δύο θεσμών της χώρας που σχετίζονται με την αντιμετώπιση της διαφθοράς: του Εθνικού Γραφείου κατά της Διαφθοράς και της Ειδικής Εισαγγελίας κατά της Διαφθοράς. Αμέσως εκατοντάδες άνθρωποι βγήκαν στους δρόμους του Κιέβου και άλλων ουκρανικών πόλεων διαμαρτυρόμενοι. Στη συνέχεια οι διαδηλωτές έγιναν χιλιάδες, κυρίως νέοι άνθρωποι, φοιτητές και μαθητές. Με τον 12414, οι δύο φορείς έχαναν την ανεξαρτησία τους και υπάγονταν στον Γενικό Εισαγγελέα της χώρας. Οι Ουκρανοί εξέλαβαν αυτές τις κινήσεις ως οπισθοχώρηση στο ζήτημα της αντιμετώπισης της διαφθοράς. Αναλόγως το εξέλαβαν και οι ευρωπαίοι εταίροι.
Απόσυρση
Υστερα από τρεις ημέρες προσπαθειών να κατευνάσει τα πνεύματα, ο Ζελένσκι αποφάσισε να αποσύρει τον νόμο διά της ψήφισης νέου νόμου που επαναφέρει τις αρμοδιότητες που είχαν αφαιρεθεί νωρίτερα. Ανάμεσα στους δύο νόμους μεσολάβησε ακριβώς μία εβδομάδα κινητοποιήσεων στους δρόμους. «Δεν πολεμούν για αυτά οι πατεράδες μας», «Δεν θα γίνουμε Ρωσία», «Μην καταστρέφετε τη δημοκρατία μας» φώναζαν οι διαδηλωτές.
Τα πνεύματα στην Ουκρανία ηρέμησαν. Αλλά η ζημιά για τον Ζελένσκι έχει γίνει. Παράλληλα με τις διαδηλώσεις, ένα ακόμα φαινόμενο σημειώθηκε στην Ουκρανία για πρώτη φορά μετά την έναρξη του πολέμου: σημαντική μερίδα του Τύπου και των επώνυμων σχολιαστών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης άσκησε δριμύτατη κριτική στον ουκρανό πρόεδρο.
Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του Διεθνούς Ινστιτούτου Κοινωνιολογίας του Κιέβου, η εμπιστοσύνη στο πρόσωπο του Ζελένσκι έπεσε από το 65% στο 58% σε σχέση με τον Ιούνιο. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η πτώση είχε ξεκινήσει νωρίτερα, ωστόσο επιδεινώθηκε εξαιτίας των γεγονότων γύρω από τον νόμο 12414.
Μιλώντας με Ουκρανούς αντιλαμβάνεται κανείς ότι ο Ζελένσκι χαίρει αποδοχής όσον αφορά τη στάση του απέναντι στους Ρώσους και την εισβολή, ωστόσο πάσχει σημαντικά όσον αφορά τα θέματα της αντιμετώπισης της διαφθοράς. Εν καιρώ πολέμου η ουκρανική κοινωνία εμφανίζεται λιγότερο ανεκτική σε αυτό, καθώς, εκτός των άλλων, η διαφθορά δημιουργεί αίσθηση αδικίας μέσα στην κοινωνία. Οταν άλλοι αφήνουν τη ζωή τους στα χαρακώματα και άλλοι πλουτίζουν. Αυτό φάνηκε καθαρά και από τα πλακάτ που κρατούσαν οι διαδηλωτές.
Ο Ζελένσκι αντιλαμβάνεται το πρόβλημα και σύμφωνα με πληροφορίες έχει δώσει εντολή για αυστηρούς ελέγχους σε θέματα κακοδιοίκησης και διαφθοράς. Σε αυτό το πλαίσιο φαίνεται να εντάσσεται η σύλληψη – την προηγούμενη εβδομάδα – του πρώην επικεφαλής της στρατιωτικής διοίκησης του Λουχάνσκ, Σεργίι Γκαϊντάι, και άλλων πέντε ατόμων για υπόθεση διαφθοράς σε σχέση με αγορές drones και συστημάτων αντιμετώπισης drones.
Οι Ουκρανοί περιμένουν τη συνέχεια, όχι μόνο για το αν θα υπάρχουν και άλλες ανάλογες υποθέσεις αλλά – κυρίως – για το πώς θα εξελιχθούν αυτές. Γιατί είναι αρκετά σύνηθες φαινόμενο στην Ουκρανία να γίνονται εντυπωσιακές συλλήψεις μπροστά στις τηλεοπτικές κάμερες και ύστερα από λίγο καιρό η υπόθεση να «ξεχνιέται» και οι κατηγορούμενοι να βρίσκονται ελεύθεροι και ωραίοι σπίτια τους ή σε κάποια μεσογειακή ακτή.