Στο στόχαστρο το TikTok και Instagram: Κατηγορίες για προώθηση περιεχομένου αυτοκαταστροφής σε εφήβους

Μια νέα αποκαλυπτική μελέτη που δημοσιεύθηκε από το Ίδρυμα Molly Rose που κατηγορεί τα κοινωνικά δίκτυα TikTok και Instagram για την προώθηση επιβλαβούς περιεχομένου σε εφήβους, και μάλιστα σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό απ’ ό,τι τα προηγούμενα χρόνια.

Η ανάλυση έγινε με βάση τη δραστηριότητα ενός υποθετικού λογαριασμού 15χρονης κοπέλας από το Ηνωμένο Βασίλειο, ο οποίος παρακολούθησε περιεχόμενο σχετικό με ψυχική ασθένεια. Τα αποτελέσματα ήταν ανατριχιαστικά: οι αλγόριθμοι των πλατφορμών συνέχισαν να προτείνουν ένα «τσουνάμι» από βίντεο που περιείχαν αυτοτραυματισμό, αυτοκτονία και βαριά κατάθλιψη, παρά τις δηλώσεις περί προστασίας των νέων χρηστών.

Το Ίδρυμα ιδρύθηκε από τον Ιάν Ράσελ, μετά την αυτοκτονία της 14χρονης κόρης του Μόλι το 2017. Ο ίδιος δήλωσε: «Είναι συγκλονιστικό το γεγονός ότι οκτώ χρόνια μετά τον θάνατο της Μόλι, εξαιρετικά επιβλαβές περιεχόμενο όπως αυτό που είδε, εξακολουθεί να υπάρχει μαζικά στα social media.»

Το 97% των προτάσεων στο Instagram   είναι επιβλαβές για τους εφήβους

Η έρευνα, που διεξήχθη από την Bright Data, εξέτασε 300 Instagram Reels και 242 TikTok βίντεο, όλα προτεινόμενα από τους αλγορίθμους σε λογαριασμούς που είχαν δείξει ενδιαφέρον για σχετικό περιεχόμενο.

Στο Instagram: Το 97% των προτεινόμενων Reels κρίθηκε επιβλαβές. Το 44% περιλάμβανε ρητές αναφορές σε αυτοκτονία ή αυτοτραυματισμό. Το περιεχόμενο συνέχισε να προτείνεται ακόμα και μέσω emails με προτεινόμενα βίντεο.

Παρά τα παραπάνω, η Meta (ιδιοκτήτρια του Instagram) δήλωσε πως διαφωνεί με τη μεθοδολογία της έρευνας, τονίζοντας ότι: «Το 99% του περιεχομένου που σχετίζεται με αυτοτραυματισμό και αυτοκτονία αφαιρείται προληπτικά πριν καν αναφερθεί από χρήστες.»

Σχεδόν αδιάλειπτη παροχή τοξικού περιεχομένου στο Tik Tok

Στο TikTok, η κατάσταση ήταν εξίσου ανησυχητική: Το 96% των προτεινόμενων βίντεο θεωρήθηκε επιβλαβές. Πάνω από το 55% περιείχε άμεσες αναφορές σε αυτοτραυματισμό ή αυτοκτονία.

Εντοπίστηκαν λογαριασμοί που δημιουργούσαν playlists με επικίνδυνο περιεχόμενο, διανέμοντας τα σε χιλιάδες χρήστες.

Τα προβληματικά hashtags έχουν αυξηθεί σε σύγκριση με το 2023.

Η εταιρεία απάντησε ότι οι έφηβοι χρήστες διαθέτουν 50+ ρυθμίσεις ασφαλείας, ενώ οι γονείς μπορούν να ενεργοποιήσουν 20 πρόσθετες ρυθμίσεις μέσω της λειτουργίας Family Pairing.

Οι αλγόριθμοι δεν ξεχνούν – Ακόμα και όταν οι έφηβοι θέλουν να ξεχάσουν

Ένα από τα πιο ανησυχητικά ευρήματα ήταν ότι οι πλατφόρμες συνέχισαν να προτείνουν παρόμοιο περιεχόμενο για τουλάχιστον 30 ημέρες, ακόμα και όταν ο χρήστης είχε εκφράσει αρνητική ανατροφοδότηση για παρόμοιο υλικό.

Νέος νόμος, παλιά προβλήματα – Η ανικανότητα της ρύθμισης

Παρά την ψήφιση του Νόμου για την Ασφάλεια στο Διαδίκτυο (Online Safety Act), που τέθηκε σε ισχύ τον Ιούλιο του 2025, οι παραβιάσεις φαίνεται να συνεχίζονται. Ο Υπουργός Τεχνολογίας Πίτερ Κάιλ δήλωσε το εξής: «Για πολύ καιρό, οι τεχνολογικές εταιρείες έκλειναν τα μάτια. Όμως τώρα, με 45 ιστότοπους ήδη υπό έρευνα, ήρθε η ώρα για επιβολή του νόμου.»

Η Ofcom, ως ρυθμιστική αρχή, τόνισε ότι οι νέοι κώδικες προστασίας ανηλίκων είναι πλέον υποχρεωτικοί και οι πλατφόρμες θα λογοδοτούν για το περιεχόμενο που προτείνουν στους χρήστες τους.

Ξεχωριστή έρευνα: Επικίνδυνη η πορνογραφία σε μικρά παιδιά

Παράλληλα, μια ξεχωριστή έρευνα από το Γραφείο της Επιτρόπου για τα Παιδιά Ρέιτσελ ντε Σόουζα, αποκάλυψε ότι: Το 58% των παιδιών έχει εκτεθεί σε βίαιο ή εξευτελιστικό πορνογραφικό περιεχόμενο. Ακόμη Το 44% δήλωσε ότι είχε δει υλικό που περιελάμβανε στραγγαλισμό ή αναπαράσταση βιασμού.

Ο μέσος όρος ηλικίας της πρώτης επαφής με πορνογραφία ήταν τα 13 έτη, με αρκετά παιδιά να δηλώνουν πως ήταν 11 ή και 6 ετών.

Τέλος, η Ρέιστελ Ντε Σόουζα χαρακτήρισε το περιεχόμενο στο οποίο εκτίθενται τα παιδιά ως «βίαιο, ακραίο και εξευτελιστικό», υπογραμμίζοντας πως τα ευρήματα αποτελούν μια ωμή, στιγμιαία αποτύπωση του ηθικού και ψηφιακού κατήφορου στον οποίο έχουν βυθιστεί πολλές διαδικτυακές πλατφόρμες.