Συντάξεις: Οι κρυφές κρατήσεις που μειώνουν τα εισοδήματα έως και 22%
Η Εφορία (σχεδόν το 70% του φορολογητέου εισοδήματος προέρχεται από μισθούς και συντάξεις) και οι κρατήσεις, μαζί με τη μεγάλη ακρίβεια στην αγορά, επιδεινώνουν τη δύσκολη οικονομική κατάσταση των συνταξιούχων, με τις συνολικές κρατήσεις στις συντάξεις να φτάνουν έως και το 22%!
Την ίδια ώρα, οι πενιχρές αυξήσεις στους συνταξιούχους (2,4% μεικτά το 2025) – κάτω του πληθωρισμού, ο οποίος κινείται στο 3% – απορροφώνται (και) από την Εφορία, καθώς δεν έχει αυξηθεί το αφορολόγητο όριο, ούτε έχουν τιμαριθμοποιηθεί οι φορολογικές κλίμακες.Οι τέσσερις κρατήσεις (μειώσεις) που επιβάλλονται στις συντάξεις είναι οι εξής:
- Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ). Διπλό και άδικο φόρο πληρώνουν 440.000 συνταξιούχοι μέσω της Εισφοράς Αλληλεγγύης (ΕΑΣ), η οποία λόγω δημοσιονομικού κόστους τελικά δεν θα αναμορφωθεί. Οι συνταξιούχοι με συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ υπόκεινται στην εισφορά, η οποία είναι κλιμακωτή (από 3% έως 14%) και επιβάλλεται σε όλο το ποσό, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη το αφορολόγητο όριο των 720 ευρώ. Μάλιστα, με τις ετήσιες αυξήσεις, πολλοί ασφαλισμένοι αλλάζουν κατηγορία καταβολής της εισφοράς και φορολογούνται επαχθέστερα.
- Εισφορά για υγειονομική περίθαλψη. Επί του αρχικού μεικτού ποσού κάθε σύνταξης εφαρμόζεται κράτηση 6% για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη.
- Φόρος μισθωτών υπηρεσιών. Μετά την αφαίρεση των παραπάνω κρατήσεων, το τελικό ποσό σε 12μηνη βάση αποτελεί το φορολογητέο εισόδημα του συνταξιούχου, στο οποίο εφαρμόζεται η φορολογία εισοδήματος σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις. Δηλαδή, κλιμακωτή προοδευτική φορολόγηση με την αναλογούσα έκπτωση φόρου, ώστε να φτάσουμε στο τελικό αποτέλεσμα. Σύμφωνα με τη μελέτη της Eurobank, «η μεγάλη πλειοψηφία του φορολογητέου εισοδήματος των φυσικών προσώπων στην Ελλάδα (σχεδόν το 70% το 2023) προέρχεται από μισθωτές υπηρεσίες και συντάξεις, με την επιχειρηματική δραστηριότητα – σε μεγάλη απόσταση – να έχει τη δεύτερη μεγαλύτερη συνεισφορά (9%)». Οπως υπογραμμίζεται, «για κάθε 5 ευρώ εισοδήματος που δηλώνουν τα φυσικά πρόσωπα, τα 4 από αυτά υπάγονται στην κλίμακα φορολογίας εισοδήματος των φορολογουμένων», η οποία χαρακτηρίζεται από έντονη προοδευτικότητα. Αυτό σημαίνει ότι «καθώς τα εισοδήματα των φορολογουμένων αυξάνονται και υπερβαίνουν ορισμένα κατώφλια, φορολογούνται με ολοένα υψηλότερους συντελεστές».
- Προσωπική διαφορά. Η προσωπική διαφορά δεν επιτρέπει σε 770.000 παλαιούς συνταξιούχους (πριν από το 2016) να καρπωθούν μελλοντικές αυξήσεις μέχρι να μηδενίσουν την προσωπική διαφορά τους. Αυτή λειτουργεί περισσότερο ως κόφτης. Σήμερα, ένας στους τρεις συνταξιούχους του ΕΦΚΑ εξακολουθεί να έχει προσωπική διαφορά.
Τέλος, θα πρέπει να επισημανθεί ότι στον «πάγο» επί 15 χρόνια βρίσκονται οι επικουρικές συντάξεις (μετά και τις μειώσεις των μνημονίων), για 1,3 εκατ. συνταξιούχους, παρόλο που εμφανίζει πλεόνασμα ο κλάδος επικουρικής ασφάλισης (ΕΤΕΑΕΠ). Μάλιστα, η αναμονή έκδοσης των επικουρικών αγγίζει ακόμη και τα τρία χρόνια ενώ υπόκεινται και αυτές σε διπλή φορολόγηση με 10% λόγω ΕΑΣ (Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων) για μεικτά ποσά πάνω από 300 ευρώ.