Γιατί δεν συμφέρει η σύνταξη μετά τα 40 έτη εργασίας – Ποιοι θα ωφεληθούν από το νέο σύστημα
Οσοι έχουν συμπληρώσει 40 έτη ασφάλισης συμφέρει να αποχωρήσουν άμεσα, γιατί η παραμονή τους αποδίδει ελάχιστα στη σύνταξη. Είναι χαρακτηριστικό ότι η ανταποδοτικότητα των εισφορών και η προσαύξηση στη σύνταξη για κάθε έτος μετά το 40ό είναι μόλις 0,5%, όταν μέχρι τα 40 η προσαύξηση «τρέχει» με 2,55% ετησίως. Αρα, η 40ετία ασφάλισης εξασφαλίζει υψηλότερη σύνταξη, ειδικά σε σύγκριση με συνταξιοδότηση με λιγότερα χρόνια.
Μεγάλο ρόλο για την τελική ανταποδοτική σύνταξη παίζουν και τα χρόνια για τα οποία έχει καταβληθεί ασφάλιση. Αυτό αποτυπώνει το λεγόμενο ποσοστό αναπλήρωσης, δηλαδή ο συντελεστής με τον οποίο πολλαπλασιάζεται ο συντάξιμος μισθός και προκύπτει η τελική ανταποδοτική σύνταξη. Το ποσοστό αναπλήρωσης, με τον Νόμο 4670/2020 (νόμος Βρούτση), ξεκινά από 11,55% για 15 έτη ασφάλισης (4.500 ημερομίσθια), φτάνει στο 50% για 40 έτη ασφάλισης (12.000 ημερομίσθια) και αυξάνεται κατά 0,5% για κάθε επιπλέον έτος.
Οπως τονίζουν ειδικοί στην κοινωνική ασφάλιση, όσο περισσότερα χρόνια εξασφαλίζει κανείς στη δεκαετία 30,1-40 έτη τόσο μεγαλύτερη σύνταξη θα λάβει. Σημαντικότερο είναι το όφελος στην πενταετία 35-40 ετών. Για 3.500 ευρώ συντάξιμες αποδοχές, η αύξηση στην 40ετία φτάνει τα 252 ευρώ σε σύγκριση με τα σημερινά ποσοστά. Για 1.000 ευρώ αποδοχές η αύξηση φτάνει τα 72 ευρώ. Στην 35ετία, η αύξηση για 1.000 ευρώ είναι 35 ευρώ, ενώ για 3.500 ευρώ φτάνει τα 123 ευρώ.
Επιπλέον, η αναγνώριση πλασματικών ετών (σπουδές, στρατός, τέκνα) μπορεί να βοηθήσει στη συμπλήρωση 40 ετών ασφάλισης και στην αύξηση του συντάξιμου μισθού. Εφόσον συμπληρωθεί η ηλικία των 62 ετών, η συνταξιοδότηση με 40ετία δίνει δυνατότητα αποχώρησης νωρίτερα από το γενικό όριο ηλικίας των 67 ετών.
Πρέπει επίσης να επισημανθεί ότι προσαύξηση έως 45 ευρώ περίπου θα έχουν όσοι συνταξιοδοτηθούν το 2026, έτος της «μεγάλης φυγής» λόγω πιθανών αλλαγών στα όρια ηλικίας από 1/1/2027. Αυτό διότι αλλάζει ο τρόπος υπολογισμού των αυξήσεων στις συντάξεις: από το 2026 και μετά, οι συντάξιμες αποδοχές θα αναπροσαρμόζονται με βάση τον δείκτη μισθών, ενώ μέχρι το 2025 χρησιμοποιείται ο δείκτης τιμών καταναλωτή (τιμάριθμος). Αντίστοιχα, με τη μεταβολή του δείκτη μισθών θα αυξάνονται και οι εισφορές των ελεύθερων επαγγελματιών. Για τη συνταξιοδότηση το 2025, ο συντάξιμος μισθός καθορίστηκε με τον τιμάριθμο της περιόδου 2002-2025.
Παραδείγματα
- Ασφαλισμένος με 39 έτη και μέσο μισθό 2.000 ευρώ θα πάρει σύνταξη 1.375 ευρώ με ποσοστό αναπλήρωσης 68,77%. Με 40 έτη η σύνταξη ανεβαίνει στα 1.426 ευρώ και το ποσοστό στο 71,32%. Το κέρδος είναι 51 ευρώ τον μήνα, δηλαδή 612 ευρώ τον χρόνο.
- Ασφαλισμένος με 41 έτη και ίδιο μισθό θα πάρει σύνταξη 1.436 ευρώ με ποσοστό αναπλήρωσης 71,82%. Σε σχέση με τα 40 έτη, το κέρδος είναι μόλις 10 ευρώ τον μήνα ή 120 ευρώ τον χρόνο, έναντι των 51 ευρώ μηνιαίως που κερδίζονται πηγαίνοντας από τα 39 στα 40 έτη.
Τι ισχύει για την απονομή της σύνταξης
Οι πλέον κερδισμένοι του νέου συστήματος συνταξιοδότησης, συγκριτικά με τον νόμο Κατρούγκαλου, είναι όσοι αποχωρούν με 40ετία ασφάλισης και πληρωμένων εισφορών. Στα 40 χρόνια κορυφώνονται τα «κέρδη» συγκριτικά με τους σημερινούς συντελεστές.
- Οσο περισσότερα χρόνια εξασφαλίζει κανείς μέσα στη δεκαετία 30-40 έτη ασφάλισης, τόσο μεγαλύτερη σύνταξη θα λάβει.
Το μεγαλύτερο όφελος προκύπτει στην πενταετία 35-40 έτη ασφάλισης.
- Οι συντάξιμες αποδοχές είναι η βάση υπολογισμού της σύνταξης, δηλαδή ο μισθός ή το εισόδημα επί του οποίου υπολογίζονται οι εισφορές στο διάστημα του εργασιακού βίου.
- Oι συντάξιμες αποδοχές υπολογίζονται με βάση τον μέσο όρο των μεικτών μηνιαίων αποδοχών των ασφαλισμένων από το 2002 έως τον μήνα πριν από τη συνταξιοδότηση, επί των οποίων έγιναν ασφαλιστικές κρατήσεις κλάδου κύριας σύνταξης.
- Οι μήνες υπολογίζονται επί 14 μισθών λόγω των δώρων.
- Ο μέσος όρος προκύπτει από το άθροισμα των μισθών διά τους μήνες ασφάλισης από το 2002 και μετά.