Κροατία: Το Ζάγκρεμπ επαναφέρει τη στρατιωτική θητεία
Το κροατικό κοινοβούλιο ενέκρινε την επαναφορά της υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας, με στόχο την ενίσχυση των αμυντικών δυνατοτήτων της χώρας, σε μια περίοδο αυξημένων διεθνών εντάσεων και υπό το βάρος του πολέμου στην Ουκρανία.
Η Κροατία είχε καταργήσει τη θητεία το 2008, έναν χρόνο πριν από την ένταξή της στο ΝΑΤΟ, στηριζόμενη αποκλειστικά σε επαγγελματίες στρατιωτικούς. Ωστόσο, η κυβέρνηση θεωρεί ότι η σημερινή γεωπολιτική συγκυρία καθιστά αναγκαία την επαναφορά της βασικής στρατιωτικής εκπαίδευσης.
«Παρακολουθούμε την αύξηση διαφόρων τύπων απειλών … κάτι που απαιτεί ικανότητα αντίδρασης και αποτελεσματικότητα εκ μέρους της κοινότητας στο σύνολό της», δήλωσε ο υπουργός Άμυνας Ιβάν Ανούσιτς του κυβερνώντος κόμματος HDZ, σημειώνοντας ότι «απέναντι σε κάθε απειλή, η άμυνα της χώρας έχει καθοριστική σημασία».
Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, περίπου 18.000 νέοι θα καλούνται κάθε χρόνο από την ηλικία των 18 ετών να παρακολουθούν δίμηνη στρατιωτική εκπαίδευση, αρχής γενομένης από το 2026. Οι γυναίκες θα εξαιρούνται από τη θητεία, ενώ οι αντιρρησίες συνείδησης θα μπορούν να επιλέξουν κοινωνική υπηρεσία διάρκειας τριών ή τεσσάρων μηνών, συμμετέχοντας σε δράσεις πολιτικής προστασίας και αντιμετώπισης φυσικών καταστροφών.
Οι νομοθετικές αλλαγές και οι αντιδράσεις
Για την εφαρμογή του μέτρου, το κοινοβούλιο προχώρησε σε τροποποιήσεις δύο νόμων. Συνολικά 84 βουλευτές του 151μελούς σώματος ενέκριναν τις αλλαγές στον νόμο για την άμυνα, ενώ 110 ψήφισαν υπέρ των τροποποιήσεων στον νόμο για τη θητεία στις ένοπλες δυνάμεις.
Οι στρατεύσιμοι θα λαμβάνουν 1.100 ευρώ μηνιαίως, ενώ για όσους επιλέξουν την εναλλακτική κοινωνική θητεία δεν έχει ακόμη καθοριστεί το ύψος της αμοιβής. Όσοι ολοκληρώσουν τη στρατιωτική τους θητεία θα έχουν προτεραιότητα στις προσλήψεις του δημόσιου τομέα.
Η αντιπολίτευση από την αριστερά υποστήριξε ότι ο νόμος εισάγει διακρίσεις εις βάρος των γυναικών και όσων επιλέγουν την κοινωνική υπηρεσία, καθώς αυτοί δεν θα απολαμβάνουν ίδιες απολαβές ή επαγγελματικά προνόμια.
Η Κροατία, με πληθυσμό 3,8 εκατομμυρίων κατοίκων, είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το 2013.