Έφηβοι καταφεύγουν στο AI για ψυχολογική στήριξη και για… ερωτικό σύντροφο

Η αυξανόμενη χρήση τεχνητής νοημοσύνης από εφήβους  έχει αρχίσει να ανησυχεί τους ειδικούς, καθώς πολλοί από αυτούς στρέφονται πλέον στα chatbots για ψυχολογική υποστήριξη, συντροφιά ή ακόμα και ρομαντικές σχέσεις.

Σύμφωνα με έρευνα του οργανισμού Male Allies UK, πάνω από το ένα τρίτο των μαθητών γυμνασίου και λυκείου στη Βρετανία δήλωσαν ότι σκέφτονται σοβαρά να αποκτήσουν έναν «φίλο» τεχνητής νοημοσύνης. Παράλληλα, αυξάνονται οι ανησυχίες για τη διάδοση «AI θεραπευτών» και «ψηφιακών συντρόφων».

Η δημοφιλής πλατφόρμα Character.ai, γνωστή για τα chatbots που συνομιλούν με εκατομμύρια χρήστες, ανακοίνωσε πρόσφατα απαγόρευση χρήσης από εφήβους για ανοιχτού τύπου συνομιλίες, έπειτα από μια σειρά περιστατικών που προκάλεσαν έντονη ανησυχία.

Ο Lee Chambers, ιδρυτής της Male Allies UK, εξηγεί: «Πολλοί γονείς πιστεύουν ότι οι έφηβοι χρησιμοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη μόνο για να αντιγράψουν στις εργασίες τους. Στην πραγματικότητα, τη βλέπουν σαν έναν βοηθό που τους ακούει πάντα, έναν “θεραπευτή” όταν δυσκολεύονται ή ακόμα και έναν “σύντροφο” που τους καταλαβαίνει — κάτι που συχνά νιώθουν πως δεν κάνουν οι γονείς τους.»

Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε σε 37 σχολεία σε Αγγλία, Σκωτία και Ουαλία, έδειξε επίσης ότι πάνω από τους μισούς εφήβους θεωρούν τον διαδικτυακό κόσμο πιο ενδιαφέρον και «ανταποδοτικό» από την πραγματική ζωή.

Η έκθεση σημειώνει ότι πολλά chatbots παρουσιάζονται ψευδώς ως θεραπευτές ή πραγματικά πρόσωπα, με μια μικρή υποσημείωση ότι στην πραγματικότητα πρόκειται για τεχνητή νοημοσύνη — κάτι που συχνά τα παιδιά αγνοούν ή ξεχνούν, καθώς τους εμπιστεύονται προσωπικές σκέψεις και συναισθήματα.

Πολλά αγόρια παραδέχτηκαν ότι μένουν ξύπνια μέχρι αργά τη νύχτα για να μιλούν με τα bots, ενώ κάποιοι ανέφεραν ότι φίλοι τους άλλαξαν συμπεριφορά μετά τη συνεχή επαφή με την τεχνητή νοημοσύνη.

Ο Chambers προειδοποιεί: «Τα bots προσαρμόζονται στις απαντήσεις του χρήστη και αντιδρούν άμεσα. Αυτό τα κάνει να φαίνονται “ιδανικοί συνομιλητές” — πάντα διαθέσιμα, πάντα κατανοητικά. Όμως αυτό δημιουργεί μια ψεύτικη αίσθηση επικοινωνίας που μπορεί να απομονώσει τους νέους από την πραγματική ζωή.»

Η απόφαση της Character.ai ήρθε μετά από σοβαρά περιστατικά στις ΗΠΑ, όπως η υπόθεση ενός 14χρονου στη Φλόριντα που αυτοκτόνησε ύστερα από εμμονή με ένα chatbot, το οποίο –σύμφωνα με τη μητέρα του– τον χειραγώγησε. Σε άλλη υπόθεση, οικογένεια μήνυσε την εταιρεία, υποστηρίζοντας ότι ένα bot ώθησε τον γιο τους σε αυτοτραυματισμό και σκέψεις φόνου.

Μέχρι πρότινος, οι χρήστες μπορούσαν να διαμορφώσουν οι ίδιοι τα bots τους, επιλέγοντας ακόμα και αν θα είναι «χαρούμενα» ή «καταθλιπτικά». Η απαγόρευση για τους εφήβους θα εφαρμοστεί στις 25 Νοεμβρίου.

Η εταιρεία ανέφερε ότι λαμβάνει «έκτακτα μέτρα» λόγω της ανησυχίας γύρω από το πώς επηρεάζει η τεχνητή νοημοσύνη τους εφήβους, ακόμα κι όταν υπάρχουν φίλτρα και έλεγχοι περιεχομένου.

Ο Andy Burrows, επικεφαλής του ιδρύματος Molly Rose Foundation, που ιδρύθηκε μετά την αυτοκτονία της 14χρονης Molly Russell λόγω τοξικού περιεχομένου στα social media, χαιρέτισε την απόφαση: «Η Character.ai δεν θα έπρεπε ποτέ να επιτρέψει σε παιδιά να χρησιμοποιούν την πλατφόρμα της χωρίς πλήρη ασφάλεια. Για άλλη μια φορά, χρειάστηκε δημόσια πίεση για να κάνει μια εταιρεία τεχνολογίας το σωστό.»

Η Male Allies UK εξέφρασε επίσης ανησυχία για τη ραγδαία αύξηση chatbots που χρησιμοποιούν λέξεις όπως “therapy” ή “therapist” στα ονόματά τους. Ένα από τα πιο δημοφιλή, το “Psychologist”, έλαβε 78 εκατομμύρια μηνύματα μέσα σε έναν χρόνο.

Παράλληλα, αυξάνονται και τα λεγόμενα AI «κορίτσια», τα οποία επιτρέπουν στους χρήστες να επιλέγουν εξωτερική εμφάνιση, προσωπικότητα και συμπεριφορά του ψηφιακού τους «συντρόφου». «Αν η μόνη “σχέση” που έχει ένα αγόρι είναι με μια ψηφιακή ύπαρξη που δεν μπορεί να του πει “όχι”, τότε δεν μαθαίνει να συνδέεται με πραγματικούς ανθρώπους», προειδοποιεί η έκθεση.

«Σε μια εποχή όπου οι νέοι έχουν όλο και λιγότερους φυσικούς χώρους για κοινωνικές επαφές, οι τεχνητοί “σύντροφοι” μπορεί να βλάψουν σοβαρά την ικανότητά τους να επικοινωνούν, να κατανοούν τα όρια και να χτίζουν υγιείς σχέσεις.»

Πηγή: Guardian