Λαγουβάρδος στα «ΝΕΑ» για λειψυδρία: Αν έχουμε έναν πολύ κακό χειμώνα μπορεί να ζήσουμε καταστάσεις του ’90

Ότι αν έχουμε έναν κακό χειμώνα από άποψη βροχών και χιονοπτώσεων μπορεί να ζήσουμε καταστάσεις του 1991-1993, τόνισε μιλώντας στα «ΝΕΑ», ο Διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, Κώστας Λαγουβάρδος.

Υπενθυμίζεται ότι την περίοδο 1990–1993, η Αττική βίωσε τη χειρότερη λειψυδρία της σύγχρονης εποχής, με τα φράγματα Μόρνου, Υλίκης και Μαραθώνα να φτάνουν σε ιστορικά χαμηλά.

Επιβλήθηκαν διακοπές νερού και εφαρμόστηκε κλιμακωτό τιμολόγιο, ώστε οι πολίτες να πληρώνουν περισσότερο όσο αυξανόταν η κατανάλωση, για να περιοριστεί η σπατάλη.

Στο σήμερα, σημαντική ανησυχία προκαλούν τα στοιχεία για τη στάθμη της λίμνης Μόρνου, της τεχνητής λίμνης που αποτελεί βασική πηγή υδροδότησης της Αττικής. Ο κ. Λαγουβάρδος, μιλώντας για το φαινόμενο, κάνει λόγο για τη χειρότερη κρίση των τελευταίων δύο δεκαετιών, εξηγώντας πως η μείωση του νερού φτάνει το 44%. Ωστόσο, επεσήμανε ότι απέχουμε από το να ζήσουμε καταστάσεις του ’90, θα πρέπει να έχουμε βέβαια και αρκετές βροχοπτώσεις και χιονοπτώσεις τον φετινό χειμώνα για να αντεπεξέλθουμε διαφορετικά η κατάσταση «την άνοιξη θα είναι πολύ δύσκολη».

«Δεν μπορούμε να φέρνουμε συνέχεια νερό από αλλού»

Ο Κώστας Λαγουβάρδος αναφέρθηκε σε τεχνικές λύσεις, όπως η μεταφορά νερού από άλλες περιοχές ή η αφαλάτωση.

Όπως διευκρίνησε: «Ναι, μια λύση είναι η αφαλάτωση. Οι άλλες λύσεις που ακούμε, θα τις δούμε τώρα, γιατί φαντάζομαι σήμερα θα ανακοινωθούν (η συνέντευξη έγινε νωρίτερα) να καταλήξει νερό στον Μόρνο από άλλες περιοχές. Αλλά αυτά είναι μεγάλα τεχνικά έργα και δεν είναι έργα τα πέντε δυο μέρες την άλλη προφανώς. Πρέπει να γίνει όμως με τη λογική ότι δεν διαταράσσουμε τη φύση και ότι έχουν και μια προοπτική χρόνου».

Σήμερα, η κυβέρνηση πράγματι ανακοίνωσε επίσημα στη γιορτή για τα 100 χρόνια ΕΥΔΑΠ, ένα πακέτο μέτρων για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας, στο οποίο περιλαμβάνεται και η μεταφορά άνω των 200 εκατομμυρίων κ.μ. νερού προς τη Λίμνη Μόρνου με φυσική ροή (χωρίς αντλιοστάσια) από τους ποταμούς Κρικελιώτης και Καρπενησιώτης που καταλήγουν στη Λίμνη των Κρεμαστών.

Το μέτρο, σύμφωνα με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, χαρακτηρίζεται «έκτακτο και αναγκαίο», ωστόσο έχει προκαλέσει συζήτηση για τις περιβαλλοντικές και τεχνικές του συνέπειες, καθώς ουσιαστικά αντλεί νερό από άλλες περιοχές για να καλύψει την υδροδότηση της Αττικής.

Και ο Λαγουβάρδος προσθέτει χαρακτηριστικά: «Δεν μπορούμε να φέρουμε συνέχεια νερό στον Μόρνο από κάπου. Εμένα με ανησυχεί αυτό, γιατί λόγω της κλιματικής αλλαγής, ένα μέρος του υδρολογικού κύκλου, κυρίως οι χιονοπτώσεις, διαταράσσονται πολύ».

Δορυφορικές εικόνες που σοκάρουν

«Είχαμε μια πρόσφατη δορυφορική αποτύπωση της λίμνης Μόρνου, που ήταν αρκετά ανησυχητική», αναφέρει ο Κώστας Λαγουβάρδος, περιγράφοντας τη δραματική εικόνα.

Όπως εξηγεί, «η τελευταία εικόνα, από τα μέσα Οκτωβρίου, δείχνει ότι  έκταση της λίμνης έχει περιοριστεί πάρα πολύ στα 8,5 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Η μείωση της έκτασης είναι περίπου 44%»

Πολύ περιορισμένες οι βροχοπτώσεις σε σύγκριση με άλλες χρονιές

Σύμφωνα με τον κ. Λαγουβάρδο, το φαινόμενο οφείλεται στην παρατεταμένη έλλειψη βροχοπτώσεων. «Αυτό οφείλεται κυρίως στην έλλειψη βροχοπτώσεων. Σε δύο μετεωρολογικούς σταθμούς που λειτουργούμε στην περιοχή, έναν στο φράγμα του Μόρνου και έναν κοντά στη λεκάνη του Μόρνου, οι βροχές αρχές του χρόνου είναι πολύ περιορισμένες σε σχέση με τις τελευταίες χρονιές».

Όπως επισημαίνει, «συγκρίνοντας στοιχεία με την τελευταία δεκαετία, μέχρι τώρα είμαστε στη χειρότερη θέση των τελευταίων δεκαετιών».

Ταυτόχρονα, οι μειωμένες χιονοπτώσεις των τελευταίων δύο ετών επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο την κατάσταση. «Έχουμε τους δύο τελευταίους χειμώνες μειωμένες χιονοπτώσεις, και αυτό όχι μόνο στην περιοχή του Μόρνου αλλά σε όλη τη χώρα, με αποτέλεσμα να λείπει χιόνι, να λείπει βροχή. Το αποτέλεσμα έχει, από τη στιγμή που η ροή του νερού συνεχίζεται κανονικά προς την Αθήνα, να πέφτει συνεχώς η στάθμη και ο όγκος του νερού που βρίσκεται μέσα στην τεχνητή λίμνη του Μόρνου. Και αυτό είναι κάτι το οποίο μας ανησυχεί».

«Παρ’ όλο που είχαμε κάποιες βροχές στα μέσα του Οκτωβρίου και τις τελευταίες ημέρες, δηλαδή κοντά στο τετραήμερο της 20ής Οκτωβρίου, είχαμε βροχές και στη Δυτική Ελλάδα, δεν ήταν όμως πάρα πολύ μεγάλες. Δραματική αλλαγή δεν υπήρξε».

«Η χειρότερη κατάσταση του αιώνα»

Η μείωση της στάθμης του νερού, όπως εξηγεί ο Λαγουβάρδος, είναι η χειρότερη τουλάχιστον για αυτόν τον αιώνα. «Καταστάσεις χειρότερες από αυτή που ζούμε σήμερα είχαμε στις αρχές της δεκαετίας του ’90. Αλλά το 2000 και μετά είναι η χειρότερη κατάσταση όσον αφορά τον όγκο του διαθέσιμου νερού στην τεχνητή λίμνη του Μόρνου».

Η ίδια εικόνα παρατηρείται και στα υπόλοιπα υδροδοτικά αποθέματα της ΕΥΔΑΠ, όπως η Υλίκη και ο Μαραθώνας. «Είναι στη χειρότερη κατάσταση αυτή τη στιγμή των τελευταίων είκοσι ετών. Δεν έχουμε φτάσει στα πολύ χαμηλά σημεία του 1993, αλλά πηγαίνουμε εκεί».