Έντονη κριτική των γερμανικών ΜΜΕ για την συνάντηση Μερτς με Ερντογάν στην Τουρκία

Η επίσκεψη του γερμανού καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς στην Άγκυρα προκάλεσε έντονες αντιδράσεις τόσο από την αντιπολίτευση όσο και από κυβερνητικούς εταίρους στη Γερμανία. Η επιλογή του να επικεντρωθεί στη «θετική ατζέντα» των σχέσεων με την Τουρκία, αποφεύγοντας δημόσια αναφορά σε ζητήματα κράτους δικαίου και ανθρωπίνων δικαιωμάτων, έγινε αντικείμενο ευρείας κριτικής. Ακόμη και γερμανικά μέσα ενημέρωσης υπογράμμισαν ότι η μοναδική δημόσια διαφωνία μεταξύ Μερτς και Ερντογάν αφορούσε τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του Ισραήλ στη Γάζα.

«Όποιος μιλάει για ευρωπαϊκές προοπτικές στην Άγκυρα, δεν μπορεί να σιωπά για την πραγματικότητα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα», δήλωσε στο περιοδικό Focus ο βουλευτής του SPD Σερντάρ Γιουκσέλ. Ο πρόεδρος της γερμανοτουρκικής κοινοβουλευτικής ομάδας τόνισε ότι η σιωπή για διπλωματικούς λόγους «δεν συμβάλλει σε μια γνήσια ευρωπαϊκή προοπτική για την Τουρκία». Επισήμανε πως η αποσιώπηση θεμάτων όπως οι πολιτικοί κρατούμενοι και η ελευθερία του Τύπου στέλνει λάθος μήνυμα, καθώς «η Ευρώπη είναι κάτι περισσότερο από μια πολιτική ασφαλείας ή ένα οικονομικό έργο».

Ανάλογες επικρίσεις διατύπωσε και ο εκπρόσωπος των Πρασίνων για τα ανθρώπινα δικαιώματα Μαξ Λουκς, ο οποίος υποστήριξε ότι ο καγκελάριος «είτε αγνοεί την πραγματικότητα στην Τουρκία, είτε απολαμβάνει να φιμώνεται αυθαίρετα». Ο Λουκς σημείωσε πως ο Ερντογάν χρησιμοποιεί τη δικαστική εξουσία για να καταστείλει τη δημοκρατική αντιπολίτευση, χωρίς ο Μερτς να το θίγει δημόσια.

Η στάση του Μερτς και οι αντιδράσεις των γερμανικών ΜΜΕ

Τα γερμανικά μέσα ενημέρωσης εστίασαν στην προσπάθεια του καγκελάριου να διατηρήσει μια ρεαλιστική και αρμονική σχέση με τον «στρατηγικό εταίρο» Τουρκία. Σύμφωνα με το ARD, ο Μερτς επεσήμανε τη σημασία στενότερων στρατηγικών συνεργασιών εντός του ΝΑΤΟ, δηλώνοντας ότι «δεν υπάρχει τρόπος να παρακαμφθεί η Τουρκία». Ωστόσο, όπως σημειώνει το ρεπορτάζ, ο καγκελάριος δέχθηκε πίεση από το εσωτερικό να αναφερθεί στην κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, κάτι που έκανε μόνο επιγραμματικά.

Το περιοδικό Der Spiegel σχολίασε πως «ο Μερτς ήθελε να είναι ευγενικός, αλλά ο Ερντογάν δεν τον ευχαρίστησε για αυτό». Κατά την εφημερίδα, ο καγκελάριος επιδίωξε να ανοίξει ένα «αρμονικό κεφάλαιο» στις γερμανοτουρκικές σχέσεις, ωστόσο η ψυχρότητα στη συνάντηση και η συντομότερη του προγραμματισμένου διάρκειά της δείχνουν ότι η προσπάθεια δεν απέδωσε τα αναμενόμενα αποτελέσματα.

Η Handelsblatt επισήμανε ότι ο Μερτς επικεντρώθηκε στην αρμονία, αλλά στη συνέντευξη Τύπου αναδείχθηκαν ανοιχτά σημεία διαφωνίας, χαρακτηρίζοντας τον Ερντογάν «δύσκολο εταίρο». Παρόμοια, η Süddeutsche Zeitung σχολίασε ότι ο καγκελάριος προσπάθησε να δημιουργήσει θετικό κλίμα, συνοδευόμενος και από τη σύζυγό του, ώστε να ενισχύσει την «οικογενειακή ατμόσφαιρα» της επίσκεψης.

Οι διαφωνίες για τη Γάζα και οι πολιτικές προεκτάσεις

Η BILD εστίασε στις διαφορετικές θέσεις των δύο ηγετών για τη Γάζα, επαινώντας τον καγκελάριο για τη στάση του απέναντι στις κατηγορίες του Ερντογάν κατά του Ισραήλ. Η εφημερίδα χαρακτήρισε τη στάση του Μερτς «θαρραλέα και αντάξια ενός γερμανού καγκελάριου», επισημαίνοντας ότι η Γερμανία χρειάζεται την Τουρκία στρατιωτικά και οικονομικά, αλλά και για τη διαχείριση της μεταναστευτικής κρίσης.

Η WELT ανέφερε ότι η προσπάθεια του Μερτς να εμβαθύνει τους δεσμούς με την Τουρκία απέτυχε λόγω των συγκρούσεων για τη Γάζα και την ευρωπαϊκή προοπτική της Άγκυρας. Ο αρθρογράφος Ντενίζ Γιουτζέλ σχολίασε πως «ο Ερντογάν την γλιτώνει με όλα», κάνοντας λόγο για στάση της Γερμανίας που «αγγίζει τα όρια της συνενοχής».

Τέλος, η taz σημείωσε ότι, παρά τις σοβαρές διαφορές απόψεων, ο καγκελάριος δεν εγκατέλειψε το φλερτ του με τον Ερντογάν, περιγράφοντας την προσέγγισή του ως «ευφορική» απόπειρα για μια νέα πολιτική έναντι της Τουρκίας.