FAO: Τέσσερις καθοριστικές διαδρομές για τη μεταμόρφωση των αγροδιατροφικών συστημάτων

Με μια ισχυρή έκκληση προς τα κράτη-μέλη της FAO άνοιξε τις εργασίες του 179ου Συνεδρίου του Συμβουλίου της Οργάνωσης ο Γενικός Διευθυντής της, QU Dongyu, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για άμεση και βαθιά μεταρρύθμιση στα παγκόσμια αγροδιατροφικά συστήματα. Η ομιλία του, στο κέντρο της οποίας βρίσκονταν τέσσερις βασικές «μετασχηματιστικές διαδρομές», έρχεται σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών, οικονομικών και περιβαλλοντικών προκλήσεων που κλονίζουν την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια.

Στην τοποθέτησή του, ο QU επισήμανε ότι ο κόσμος βρίσκεται μπροστά σε ένα «σύνολο αλληλένδετων κρίσεων» από τις ένοπλες συγκρούσεις και την οικονομική αστάθεια μέχρι την κλιματική κρίση και τις εντεινόμενες κοινωνικές ανισότητες. Παρά το δύσκολο αυτό περιβάλλον, τόνισε ότι υπάρχουν τεράστιες δυνατότητες για μια νέα πορεία, καθώς η FAO ετοιμάζεται να εισέλθει στο νέο διετή Πρόγραμμα Εργασίας και Προϋπολογισμού για την περίοδο 2026–2027.

Τέσσερις μετασχηματιστικές διαδρομές

1.Από την αντιμετώπιση κρίσεων στην αντίδραση ανθεκτικότητας.

Ο Γενικός Διευθυντής υπογράμμισε ότι η αυξανόμενη συχνότητα και ένταση των κρίσεων καθιστά την αντιδραστική διαχείριση ανεπαρκή. Οι χώρες καλούνται να ενισχύσουν τις δυνατότητές τους σε εθνικό και τοπικό επίπεδο, επενδύοντας σε κλιματικά ανθεκτικές γεωργικές πρακτικές και ευέλικτα συστήματα κοινωνικής προστασίας που μπορούν να ανταποκριθούν γρήγορα σε σοκ.

2.Από εντατικά σε γνώση-εντατικά αγροδιατροφικά συστήματα.

Με τις τιμές των εισροών, ιδιαίτερα των λιπασμάτων, να αυξάνονται, απαιτείται μια μετατόπιση προς συστήματα που βασίζονται στη βιοτεχνολογία, την καινοτομία και τον ψηφιακό μετασχηματισμό. Ο QU ανέφερε ότι οι ψηφιακές πλατφόρμες της FAO, όπως το Hand-in-Hand Geospatial Platform, μπορούν να προσφέρουν εξατομικευμένες συμβουλές και ζωντανές αναλύσεις σε κυβερνήσεις και παραγωγούς.

3.Από απομονωμένες παρεμβάσεις σε συνέργειες.

Η FAO, όπως είπε, επιδιώκει να διαδραματίσει ακόμη πιο ισχυρό ρόλο ως κεντρικός κόμβος διεθνών συνεργασιών, ενισχύοντας συνέργειες που προωθούν τη μείωση της φτώχειας, της πείνας και των ανισοτήτων.

4.Από παγκόσμιες δεσμεύσεις σε δράσεις στο πεδίο.

Κεντρικό ζητούμενο παραμένει η σύνδεση των διεθνών πρωτοβουλιών με πρακτικά αποτελέσματα. Μέσα από τα Country Programming Frameworks, η FAO στοχεύει να μετατρέπει τους παγκόσμιους στόχους σε συγκεκριμένες παρεμβάσεις προσαρμοσμένες στις ανάγκες κάθε χώρας.

Ο FAO στην παγκόσμια ατζέντα το 2025

Ο QU έκανε εκτενή αναφορά στα επιτεύγματα της FAO μέσα στο 2025, δίνοντας έμφαση στη συμμετοχή της Οργάνωσης σε σημαντικές διεθνείς πρωτοβουλίες. Στο COP30 στη Βραζιλία, η FAO ηγήθηκε δράσεων για την αποκατάσταση γεωργικής γης και στήριξε δύο νέες δασικές πρωτοβουλίες με στόχο την προστασία των τροπικών δασών και τη διαχείριση των πυρκαγιών.

Στον τομέα της αστικής ανάπτυξης, η Πρώτη Διεθνής Διάσκεψη για τις Πράσινες Πόλεις οδήγησε στην υιοθέτηση των FAO Green Cities Principles, ενώ το πρόγραμμα «Green Cities in Action for Africa» προωθεί κλιματικά ανθεκτικές στρατηγικές σε πόλεις πέντε αφρικανικών χωρών.

Παράλληλα, η FAO εξασφάλισε πάνω από 400 εκατομμύρια δολάρια για έργα σε μικρά νησιωτικά κράτη, λιγότερο ανεπτυγμένες και περίκλειστες χώρες, ενισχύοντας την πρόσβασή τους σε χρηματοδότηση για κλιματική ανθεκτικότητα.

Καινοτομία και ψηφιακός μετασχηματισμός

Έμφαση δόθηκε και στη διεύρυνση της χρήσης τεχνητής νοημοσύνης, τόσο σε εσωτερικούς μηχανισμούς όσο και σε υπηρεσίες προς τα μέλη. Η FAO εφαρμόζει το Efficiency Roadmap για μείωση κόστους και χρόνου σε κρίσιμες λειτουργίες και ενισχύει τη συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς και χρηματοδοτικούς θεσμούς, όπως η Ασιατική Αναπτυξιακή Τράπεζα.

Επιπλέον, η νέα πλατφόρμα FAO Risk Monitor προσφέρει εργαλεία έγκαιρης προειδοποίησης για επισιτιστικές κρίσεις, ενώ το FSFC εισάγει καινοτόμους μηχανισμούς χρηματοδότησης για νοικοκυριά που πλήττονται από σοκ.

Η 179η Σύνοδος του Συμβουλίου

Οι εργασίες του Συμβουλίου επικεντρώθηκαν στις προσαρμογές του προϋπολογισμού, στις επείγουσες παρεμβάσεις της FAO σε περιοχές κρίσεων και στους μελλοντικούς παράγοντες που διαμορφώνουν την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια.