Κορονοϊός των σκύλων και ιός της γρίπης D – Φόβοι για την επόμενη πανδημία που μπορεί να προκληθεί

Δύο σχετικά νέοι ιοί ζωικής προέλευσης φαίνεται να κινούνται εδώ και καιρό κάτω από το «ραντάρ» της παγκόσμιας υγειονομικής επιτήρησης, ωστόσο συγκεντρώνουν όλα τα χαρακτηριστικά που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μελλοντικές επιδημίες ή ακόμη και πανδημίες.

Σύμφωνα με επιστήμονες του Πανεπιστημίου της Φλόριντα, απαιτείται ενίσχυση της διεθνούς επιτήρησης, ανάπτυξη καλύτερων διαγνωστικών εργαλείων και θεραπειών για δύο συγκεκριμένους ιούς: τον ιό της γρίπης D και τον κορονοϊό των σκύλων.

«Η γνώση μας για την επιδημιολογία και τις κλινικές εκδηλώσεις αυτών των ιών περιορίζεται σε έναν σχετικά μικρό αριθμό ερευνητικών μελετών», επισημαίνουν οι ερευνητές, σύμφωνα με το Newsweek. «Παρόλα αυτά, τα διαθέσιμα δεδομένα δείχνουν ότι αποτελούν σοβαρή απειλή για τη δημόσια υγεία».

Ο καθηγητής μικροβιολογίας Τζον Λεντνίκι, συγγραφέας της μελέτης, προειδοποιεί ότι «αν αυτοί οι ιοί εξελιχθούν ώστε να μεταδίδονται εύκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο, θα μπορούσαν να προκαλέσουν επιδημίες ή πανδημίες, καθώς οι περισσότεροι άνθρωποι δεν διαθέτουν ανοσία απέναντί τους».

Τι είναι ο ιός της γρίπης D

Ο ιός της γρίπης D εντοπίστηκε για πρώτη φορά το 2011 και συνδέεται κυρίως με λοιμώξεις σε χοίρους και βοοειδή. Έχει ωστόσο ανιχνευθεί και σε άλλα ζώα εκτροφής ή άγρια είδη, όπως πουλερικά, ελάφια, καμηλοπαρδάλεις και καγκουρό.

Οι επιστήμονες θεωρούν ότι η γρίπη D συμβάλλει στη λεγόμενη νόσο του αναπνευστικού των βοοειδών, μια πολυπαραγοντική κατάσταση που προκαλεί σημαντικές οικονομικές απώλειες. Μόνο στις Ηνωμένες Πολιτείες, η συγκεκριμένη νόσος κοστίζει στη βιομηχανία βοοειδών περίπου 1 δισ. δολάρια ετησίως.

Προηγούμενες έρευνες έδειξαν ότι το 97% των εργαζομένων σε εκτροφές βοοειδών στο Κολοράντο και τη Φλόριντα φέρουν αντισώματα έναντι της γρίπης D, γεγονός που υποδηλώνει προηγούμενη έκθεση στον ιό.

Οι λοιμώξεις αυτές χαρακτηρίζονται ως «υποκλινικές», δηλαδή δεν προκαλούν εμφανή συμπτώματα. Ωστόσο, οι ερευνητές προειδοποιούν ότι ο ιός παρουσιάζει ενδείξεις ταχείας εξέλιξης, κάτι που θα μπορούσε να οδηγήσει σε συμπτωματικές λοιμώξεις στο άμεσο μέλλον.

Μάλιστα, ένα στέλεχος της γρίπης D που απομονώθηκε πρόσφατα στην Κίνα φαίνεται να έχει αποκτήσει την ικανότητα μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Τι είναι ο κορονοϊός των σκύλων

Ο κορονοϊός των σκύλων (Canine Coronavirus – CCoV) διαφέρει από τον SARS-CoV-2 που προκαλεί τη νόσο COVID-19 και συνδέεται κυρίως με γαστρεντερικές λοιμώξεις στα ζώα.

Αν και σπάνια, έχουν καταγραφεί περιπτώσεις ανθρώπινης λοίμωξης από κορονοϊό σκύλων σε νοσοκομεία της Νοτιοανατολικής Ασίας. Στις περιπτώσεις αυτές, ο ιός προκαλεί πνευμονία με συμπτώματα όπως βήχα, πυρετό και δυσκολία στην αναπνοή.

Το 2017 εντοπίστηκε το στέλεχος HuCCoV_Z19Haiti σε ερευνητή που είχε ταξιδέψει από τις ΗΠΑ στην Αϊτή και εμφάνισε ήπιο πυρετό και εξάντληση.

Τέσσερα χρόνια αργότερα, επιστήμονες του Πανεπιστημίου του Τέξας απομόνωσαν ένα παρόμοιο στέλεχος, το CCoV-HuPn-2018, από παιδί που νοσηλεύτηκε στη Μαλαισία με αναπνευστικά προβλήματα.

Από το 2021, το CCoV-HuPn-2018 έχει εντοπιστεί σε ασθενείς με αναπνευστική νόσο στην Ταϊλάνδη, το Βιετνάμ και την πολιτεία Αρκάνσας των ΗΠΑ, γεγονός που δείχνει ότι ο ιός έχει ήδη παγκόσμια διασπορά.

Έγκαιρη δράση αντί φόβου

Η ιστορική εμπειρία έχει δείξει ότι οι πανδημίες ξεκινούν συχνά από την αδιαφορία. Η γρίπη D και ο κορονοϊός των σκύλων μπορεί σήμερα να θεωρούνται περιορισμένες απειλές, ωστόσο τα επιστημονικά δεδομένα υποδεικνύουν ότι διαθέτουν το δυναμικό να εξελιχθούν σε κάτι πολύ πιο επικίνδυνο.

Οι επιστήμονες τονίζουν ότι δεν χρειάζεται φόβος, αλλά έγκαιρη δράση. Η ενισχυμένη επιτήρηση, η ταχεία διάγνωση και η επένδυση σε θεραπείες και εμβόλια αποτελούν το μοναδικό αποτελεσματικό ανάχωμα απέναντι στην επόμενη υγειονομική κρίση.