NYT: Ο πόλεμος στο Ιράν δοκιμάζει τη στρατηγική Τραμπ – Φόβοι για νέο παρατεταμένο πόλεμο στη Μέση Ανατολή
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ πίστευε ότι οι στρατιωτικές επεμβάσεις στο εξωτερικό θα είχαν περιορισμένο κόστος σε ανθρώπινες ζωές και μικρές οικονομικές συνέπειες. Ωστόσο, οι πρώτες ημέρες του πολέμου στο Ιράν φαίνεται να διαψεύδουν αυτή την εκτίμηση.
Ήδη έξι Αμερικανοί στρατιώτες έχουν σκοτωθεί, ενώ οι σύμμαχοι των ΗΠΑ στον Κόλπο δέχονται επιθέσεις, σύμφωνα με ανάλυση των New York Times. Το χρηματιστήριο παρουσιάζει αστάθεια, οι τιμές της βενζίνης αυξάνονται και ο αμερικανικός στρατός δαπανά, κατά εκτιμήσεις, εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια ημερησίως.
Απώλειες και διεθνείς αντιδράσεις
Στο Ιράν, αεροπορική επιδρομή σε δημοτικό σχολείο θηλέων προκάλεσε τον θάνατο 175 ανθρώπων, σύμφωνα με τις υγειονομικές αρχές και τα κρατικά μέσα ενημέρωσης. Η κυβέρνηση Τραμπ δηλώνει ότι διερευνά ποιος ευθύνεται για το περιστατικό.
Παρότι δεν έχουν αναπτυχθεί αμερικανικά χερσαία στρατεύματα στο ιρανικό έδαφος, η κυβέρνηση δεν αποκλείει την αποστολή στρατιωτών. Ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ άφησε να εννοηθεί ότι η σύγκρουση μπορεί να διαρκέσει περισσότερο απ’ όσο αρχικά υπολογιζόταν.
«Επιταχύνουμε, δεν επιβραδύνουμε», δήλωσε ο Χέγκσεθ και πρόσθεσε ότι: «περισσότερα βομβαρδιστικά και περισσότερα μαχητικά καταφθάνουν ακόμη και σήμερα».
Από τις γρήγορες επιτυχίες στην αβεβαιότητα
Πριν από την επίθεση στο Ιράν, ο Τραμπ είχε ενισχυθεί πολιτικά από μια σειρά ταχύτατων στρατιωτικών επιτυχιών. Υπό την ηγεσία του, ο αμερικανικός στρατός συνέλαβε τον πρόεδρο της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο, έπληξε πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, στόχευσε τους αντάρτες Χούθι στην Υεμένη και πραγματοποίησε επιθέσεις σε Ιράκ, Νιγηρία και Σομαλία στο πλαίσιο επιχειρήσεων κατά της τρομοκρατίας.
Οι επιχειρήσεις αυτές εκτελέστηκαν γρήγορα και, σύμφωνα με την κυβέρνηση, με επιτυχία, έχοντας μικρό κόστος σε αμερικανικές ζωές και πόρους. Ωστόσο, ο πόλεμος που διεξάγουν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ κατά του Ιράν ενδέχεται να ξεφύγει από αυτό το μοντέλο, ιδίως εάν υπάρξει περαιτέρω εμπλοκή με στόχο την αλλαγή καθεστώτος.
Ανησυχία για έναν νέο «ατελείωτο πόλεμο»
Ο Δημοκρατικός βουλευτής Τζέισον Κρόου, πρώην αξιωματικός των Rangers που υπηρέτησε στο Ιράκ και το Αφγανιστάν, προειδοποίησε ότι οι ΗΠΑ κινδυνεύουν να ακολουθήσουν ξανά τον δρόμο των «ατελείωτων πολέμων» που ο ίδιος έχει ζήσει, και τους οποίους ο Τραμπ είχε δεσμευθεί να τερματίσει.
Ο Τραμπ κάλεσε τον λαό του Ιράν να «πάρει τη χώρα στα χέρια του», χωρίς ωστόσο να στηρίξει κάποια συγκεκριμένη δύναμη της αντιπολίτευσης. Μετά την έναρξη των αεροπορικών επιδρομών, είχε συνομιλίες με Κούρδους ηγέτες, αλλά σύμφωνα με την εκπρόσωπο Τύπου του Λευκού Οίκου Κάρολαϊν Λέβιτ δεν έχει συμφωνηθεί σχέδιο εξοπλισμού τους ή για την στήριξη τους.
Ο ερευνητής Τζον Χόφμαν του Cato Institute σημείωσε ότι ο Τραμπ επιδιώκει «χαμηλό κόστος και εντυπωσιακές νίκες». Όπως είπε, μετά την υπόθεση Μαδούρο ένιωθε «σε μεγάλο βαθμό άτρωτος», όμως η κατάσταση στο Ιράν είναι «θεμελιωδώς διαφορετική» και το κόστος αυξάνεται.
Ο Χόφμαν τόνισε ότι υπάρχουν ήδη νεκροί Αμερικανοί στρατιώτες και αυξημένες τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου. «Οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη αυξήθηκαν περίπου κατά 40% και αυτό θα χειροτερεύσει», προειδοποίησε.
Αντίθετα, ο Έλιοτ Άμπραμς, ανώτερος ερευνητής για τη Μέση Ανατολή στο Council on Foreign Relations, υποστήριξε ότι η εξόντωση της ιρανικής ηγεσίας θα είχε σημαντικά οφέλη για τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους. Όπως είπε, «το καθεστώς αυτό προσπαθεί και κατά καιρούς καταφέρνει να σκοτώνει Αμερικανούς για περισσότερα από 40 χρόνια».
Κατά τον Άμπραμς, αν ο Τραμπ αποφασίσει να μην στείλει χερσαία στρατεύματα, οι απώλειες μπορεί να παραμείνουν χαμηλές, ενώ ένα αποδυναμωμένο ιρανικό καθεστώς θα εξυπηρετούσε τα αμερικανικά συμφέροντα. «Ακόμη κι αν απομεινάρια του καθεστώτος παραμείνουν, δεν θα έχουν πυρηνικό πρόγραμμα, ούτε δυνατότητα προβολής ισχύος», πρόσθεσε.
Ο φόβος της αποσταθεροποίησης
Ο Χόφμαν, ωστόσο, προειδοποίησε ότι ένα αποσταθεροποιημένο Ιράν θα μπορούσε να αποτελέσει σοβαρή απειλή για τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους. «Αν το σχέδιο είναι να εξοπλιστούν εθνοτικές ομάδες και να επιχειρηθεί κατακερματισμός του Ιράν, θα πρόκειται για έναν πόλεμο δι’ αντιπροσώπων σε πρωτοφανή κλίμακα», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Σε ένα τέτοιο σενάριο, πρόσθεσε, είναι πιθανό να υπάρξουν μαζικές ροές προσφύγων και επανεμφάνιση οργανώσεων όπως το ISIS. «Αυτές είναι ομάδες που ευδοκιμούν στο χάος. Είναι σαν να ανοίγεις το κουτί της Πανδώρας», κατέληξε.