«Των οικιών ημών εμπιμπραμένων, ημείς άδομεν»
Ετσι χαρακτήρισε ο Θουκυδίδης την αδιαφορία των πολιτών της Αθήνας για τα σοβαρά προβλήματα που αντιμετώπιζε τότε η πολιτεία τους. Μήπως κάτι παράλληλο συμβαίνει σήμερα με τον διεθνή ανεμοστρόβιλο που σταδιακά προσεγγίζει τη χώρα μας και την αδιάφορη μακαριότητα που χαρακτηρίζει την κοινωνία μας; Συνεχείς αναλύσεις διεθνών think tanks προειδοποιούν για ριζικές ανακατατάξεις της διεθνούς πολιτικής αρχιτεκτονικής. Ο πρ. υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας Τζόσουα Φίσερ προειδοποιεί για διαίρεση του κόσμου σε τρεις σφαίρες επιρροής, την αμερικανική, τη ρωσική και την κινεζική, μέσα στις οποίες η κάθε υπερδύναμη ουσιαστικά δρα όπως επιθυμεί. Αυτό σημαίνει βέβαια διάλυση της Ευρώπης, που αποτελεί εμπόδιο στις επιδιώξεις αυτές των ΗΠΑ, και πιθανότατα του ΝΑΤΟ.
Ηδη γεγονότα που ξετυλίγονται γύρω μας σηματοδοτούν αυτές τις εξελίξεις. Η ελάχιστα νομιμοποιημένη στα μάτια του «υπαρκτού» (!) διεθνούς δικαίου επέμβαση στη Βενεζουέλα και η κατάληψη από Αμερικανούς δύο τάνκερ – του ενός μάλιστα με ρωσική σημαία! – είναι τα πιο χαρακτηριστικά δείγματα αυτής της λογικής. Εξίσου χαρακτηριστική είναι η ανοιχτή απειλή των ΗΠΑ πως προτίθενται για λόγους εθνικών τους συμφερόντων να προσαρτήσουν τη Γροιλανδία – που ανήκει στη Δανία, χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ. Υστερα από κάτι τέτοιο πάνε περίπατο όλα τα ελληνικά επιχειρήματα περί επιθετικής Τουρκίας και… αδράνειας του ΝΑΤΟ.
Ο καθένας καταλαβαίνει πως στον σημερινό κόσμο πλέον υπάρχουν ελάχιστες σταθερές. Ιδιαίτερα μάλιστα όταν είναι καταφανέστατο και το σημειώνουν δεκάδες μελέτες και βιβλία (έκθεση Ιδρύματος Τόνι Μπλερ, Anne Applebaum, «Autocracy, Inc: The Dictators Who Want to Run the World») πως η δημοκρατία πλέον σχεδόν παντού υποχωρεί (βλ. και άρθρο μου πρόσφατα στα «ΝΕΑ»: «Δια-Συνοριακά Αντι-Φιλελεύθερα Δίκτυα»), ενώ τα αυταρχικά καθεστώτα όλο και περισσότερο πληθύνονται. Μπροστά σε όλα αυτά η Ελλάδα κινείται με σχεδόν ανυποψίαστες ηγεσίες και με πολίτες που απασχολούνται με τις αυθαιρεσίες των κινητοποιημένων αγροτών (που μπλοκάρουν εθνικές αρτηρίες, αεροδρόμια και τελωνεία), με τις δηλώσεις πολιτικών ηγετών και με τη βία ανάμεσα σε ανηλίκους. Είναι εποχή που πρέπει να κηρυχθεί πανστρατιά μπροστά στους κινδύνους που συσσωρεύονται και να ανοίξει κάποιος εθνικός διάλογος για να αναζητηθούν βιώσιμες διέξοδοι. Εξάλλου, ο αυταρχισμός σύντομα θα χτυπήσει, φοβάμαι, και τη δική μας πόρτα. Ιδίως αν διαλυθεί η Ευρώπη και αποσυντεθεί η δυτική συμμαχία.