Ιδέες 

Στο τραπέζι της πράσινης Πολιτικής Γραμματείας έπεσαν κάποιες ιδέες. Ας πούμε, ο Γερουλάνος πρότεινε να συνεδριάζουν συχνά τα όργανα, να διατυπώνουν σαφείς θέσεις για τα μεγάλα θέματα που απασχολούν τους πολίτες και να κάνουν διάλογο με άλλες δυνάμεις με αφορμή το επερχόμενο συνέδριο. Η Διαμαντοπούλου εισηγήθηκε το κάποτε αυτονόητο για ένα κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης: να φτιάξουν μια σκιώδη κυβέρνηση. Βέβαια, ακούστηκε δυνατότερα το αίτημα του Δούκα για μια δεσμευτική απόφαση του ανώτατου οργάνου εναντίον μιας μετεκλογικής συνεργασίας με τη ΝΔ – καθώς κι η διαμαρτυρία του για τον «αλγόριθμο» που βγάζει τους κρητικούς συνέδρους πιο πολλούς από εκείνους του Λεκανοπεδίου. Ολες οι επισημάνσεις, κι οι κομψά ειπωμένες κι οι ακτιβιστικά παρουσιασμένες, μαρτυρούν πως λίγοι στο Κίνημα είναι ικανοποιημένοι από την προεδρική στρατηγική για την αύξηση των ποσοστών του. Οι φίλα προσκείμενοι στον αρχηγό τις κατηγοριοποίησαν σαν μια ακόμη έκρηξη εσωστρέφειας. Είναι όμως εξ ορισμού κακή αυτή η εσωστρέφεια; Το ΠΑΣΟΚ, λένε όσοι το έχουν μελετήσει, παρήγε πάντα περισσότερα εσωτερικά ζητήματα απ’ όσα μπορεί να αντέξει ένα μικρομεσαίο κόμμα. Οι διαφωνίες που δεν μένουν στους τέσσερις τοίχους των κομματικών συνεδριάσεων είναι κατάλοιπο του ένδοξου παρελθόντος του.

Συνταγή

Είναι μια συνήθεια από τις κυβερνητικές του εποχές, όταν η εσωκομματική κριτική στον επικεφαλής είχε αντίκτυπο στο έργο του υπουργικού του συμβουλίου. Τότε, οι αγωνίες, η γκρίνια κι οι συγκρούσεις των στελεχών του αφορούσαν την κοινωνία. Τώρα, οι καβγάδες τους εξάπτουν μόνο μικροπολιτικό ενδιαφέρον, υποστηρίζουν τρίτοι παρατηρητές των πασοκικών δρώμενων. Τα σχεδόν 14 χρόνια που έχει περάσει μακριά από τη λίγκα των μεγάλων κομμάτων δικαιολογούν αυτή την άποψη.

Ωστόσο, η πεποίθηση πως είναι μια πολιτική δύναμη διατεθειμένη να αναλάβει κυβερνητικές ευθύνες (πως δεν είναι ένα κόμμα διαμαρτυρίας, δηλαδή) δεν έχει ξεθωριάσει ακόμη. Σημαντική μερίδα των δυνητικών του ψηφοφόρων συνεχίζουν να ψηφίζουν για κυβέρνηση (έστω κι αν το συγκεκριμένο κριτήριο τους οδηγεί σε άλλη επιλογή τελικά). Αρκετοί εξακολουθούν να το σκέφτονται ως εναλλακτική (παρότι δεν τους πείθει 100%, ώστε να διαλέξουν το ψηφοδέλτιο με τον ήλιο). Το brand, με άλλα λόγια, δεν έχει χάσει όλη την ισχύ του. Η ενασχόληση με την «κουζίνα» που διαμορφώνει το «μενού» το οποίο προσφέρει στο εκλογικό σώμα έχει σημασία, επομένως. Γιατί κάθε κόμμα, όπως κάθε εστιατόριο, αξίζει όσο η χειρότερη συνταγή του.