Σκληρό πόκερ ΗΠΑ και Κίνας για την πρόσβαση σε αργό πετρέλαιο

Ανεβαίνει το θερμόμετρο στην αγορά πετρελαίου μετά από την ανάληψη –ουσιαστικά- από τις ΗΠΑ του ελέγχου του μαύρου χρυσού που διακινείται από τη Βενεζουέλα. Από τις αρχές Ιανουαρίου που οι ΗΠΑ συνέλαβαν τον πρόεδρο της χώρας Νικολάς Μαδούρο, οι εξαγωγές της συγκεκριμένης χώρας έχουν μειωθεί κατά 75% σε σύγκριση με τις μηνιαίες ποσότητες που διοχετεύονταν το 2025 –και ότι μένει κατευθύνεται πλέον μόνο σε αμερικανικά λιμάνια δείχνουν στοιχεία της εξειδικευμένης εταιρείας Kpler τα οποία παρουσίασε η Wall Street Journal.

Το φρένο αυτό στις ροές πετρελαίου από τη Βενεζουέλα απειλεί τώρα να πλήξει τη θέση της Κίνας ως το μεγαλύτερο αγοραστή μαύρου χρυσού σε όλο τον κόσμο. Το Πεκίνο ψωνίζει εδώ και καιρό μεγάλες ποσότητες σε αργό πετρέλαιο, αναζητώντας και παίρνοντας χαμηλότερες τιμές από χώρες όπως η Βενεζουέλα, το Ιράν και η Ρωσία, στις οποίες έχουν επιβληθεί κυρώσεις. Τώρα φαίνεται ότι, τουλάχιστον όσον αφορά τη Βενεζουέλα, οι ποσότητες αυτές προς την Κίνα μειώνονται σημαντικά.

Η κατάληψη τάνκερ

Στα πλαίσια της στρατηγικής για επιβολή του εμπάργκο σε πετρελαϊκά προϊόντα από τη Βενεζουέλα, οι ΗΠΑ άρχισαν να παρακολουθούν και στη συνέχεια να καταλαμβάνουν πετρελαιοφόρα τα οποία αποτελούν μέρος του αποκαλούμενου «σκιώδους στόλου». Πρόκειται για τάνκερ τα οποία μεταφέρουν αργό για λογαριασμό χωρών όπως η Βενεζουέλα, η Ρωσία και το Ιράν, οι οποίες υπόκεινται σε απαγορεύσεις και σε κυρώσεις της Δύσης. Την περασμένη εβδομάδα οι αμερικανικές δυνάμεις κατέλαβαν το έκτο τέτοιο τάνκερ και έχουν «υποσχεθεί» ότι θα συνεχίσουν αυτή τη δραστηριότητα.

Την ώρα που οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις αυξάναν τους ελέγχους και τις κατασχέσεις τάνκερ στις αρχές του Ιανουαρίου, αρκετά από τα πετρελαιοφόρα που υπόκεινταν σε τέτοιες κυρώσεις προσπάθησαν να αποχωρήσουν από την Καραϊβική. Μερικά διέφυγαν στο Βόρειο Ατλαντικό Ωκεανό, ενώ άλλα άλλαξαν πορεία. Το αποτέλεσμα ήταν να υπάρχει σημαντική μείωση των φορτίων μαύρου χρυσού που κατευθύνονταν από τη Βενεζουέλα προς την Ασία, περιλαμβανομένης και της Κίνας.

440.000 βαρέλια την ημέρα προς Κίνα

Οι αγορές του Πεκίνου σε πετρέλαιο της Βενεζουέλας ήταν σημαντικές. Από τον περασμένο Ιούλιο που οι ΗΠΑ έδωσαν άδεια στην πετρελαϊκή Chevron να αντλεί και να διακινεί περισσότερο πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα, μεγάλο μέρος από το μαύρο χρυσό αυτό κατευθυνόταν προς την Κίνα. Στοιχεία της Kpler που επικαλείται η αμερικανική εφημερίδα δείχνουν ότι το Πεκίνο αγόραζε κατά μέσο όρο 440.000 βαρέλια τέτοιου πετρελαίου την ημέρα. Ενδεικτικά, η ημερήσια κατανάλωση πετρελαίου σε όλη την Ελλάδα υπολογίζεται σε 310.000 βαρέλια σύμφωνα με στοιχεία της Worldometers. Με τους νέους αμερικανικούς περιορισμούς στο πετρέλαιο της Βενεζουέλας οι ποσότητες αυτές λείπουν από το Πεκίνο.

Ο ρόλος του Καναδά

Για το λόγο αυτό τώρα η Κίνα αρχίσει και στρέφεται για αγορές προς τον Καναδά, κάτι που όμως μπορεί να κάνει ακόμη πιο δύσκολες τις ήδη τεταμένες σχέσεις της χώρας αυτής με τις ΗΠΑ.

Η κυβέρνηση του Καναδά και το Πεκίνο συμφώνησαν αυτό το μήνα να συσφίξουν τις σχέσεις τους στην αγορά και διακίνηση ενέργειας. Από την πλευρά του Καναδά αυτό γίνεται καθώς η χώρα είναι διατεθειμένη να μειώσει την εξάρτησή της στο εμπόριο από τις ΗΠΑ, λόγω των δασμών του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και της γενικότερης πιο επιθετικής πολιτικής τις αμερικανικής κυβέρνησης προς τους εταίρους της. Μέχρι σήμερα το 90% των εξαγωγών αργού πετρελαίου από τον Καναδά διοχετεύονταν στις ΗΠΑ.

Πλέον, με βάση στοιχεία για πρώτους 10 μήνες του 2025, η Κίνα αγόρασε το 5% των εξαγωγών πετρελαίου του Καναδά –ποσοστό σημαντικά υψηλότερο από το 1,8% που είχε καταγραφεί την ίδια περίοδο του 2024, δείχνουν στοιχεία της Statistics Canada που επικαλείται η WSJ.