Αυτοί που μένουν και επιμένουν
Οτι ο αντισυστημισμός κυριαρχεί στις δυτικές δημοκρατίες επιδιώκοντας την πολιτική αποσταθεροποίηση δεν αποτελεί είδηση. Υπάρχουν όμως και άλλες δυνάμεις που την απεργάζονται. Ορισμένοι από αυτούς που τοποθετούν τους εαυτούς τους εντός τους συστήματος δεν έχουν κανέναν ενδοιασμό να συμπαραταχθούν με τους αντισυστημικούς. Ανάμεσά τους είναι όσοι ανησυχούν για τη θέση τους στο σύστημα και αναζητούν, επειγόντως και εναγωνίως, τη στέγη ανερχόμενων αντισυστημικών δυνάμεων. Υπάρχουν ακόμη τα συστημικά κόμματα που συμμαχούν καιροσκοπικά με εκπροσώπους του αντισυστήματος – ώσπου να στραφούν εναντίον τους όταν τα συμφέροντά τους τούς υπαγορεύουν την ακριβώς αντίθετη στάση. Υπάρχει, τέλος, μια κατηγορία κατεξοχήν εκπροσώπων του συστήματος, ανάμεσά τους προβεβλημένοι πολιτικοί, που συντάσσονται εξ αντικειμένου με τους αντισυστημικούς. Τους ενώνει το κοινό μένος εναντίον του πρωθυπουργού, ο οποίος εκπροσωπεί την πολιτική σταθερότητα. Σε αυτούς συγκαταλέγονται δύο τέως πρωθυπουργοί και ένας τέως πρόεδρος συστημικού κόμματος και αντιπρόεδρος κυβέρνησης. Οι τρεις τελευταίοι βλέπουν τα χρόνια να περνούν και μαζί τους να λιγοστεύουν οι ευκαιρίες για να καταλάβουν ένα ακόμη αξίωμα.
Ευτυχώς, στον τόπο μας συνεχίζει να υπάρχει αντίσταση ενάντια στο δικέφαλο τέρας των αντιπάλων της πολιτικής σταθερότητας. Εννοώ τον κρίσιμο για τη δημοκρατική ομαλότητα και την πολιτική σταθερότητα αριθμό πολιτών γύρω στο 30%, οι οποίοι υπερασπίζονται σταθερά, με την πρόθεση της ψήφου τους, αυτά τα ανεκτίμητα αγαθά. Ομως, η τάση των δημοσκόπων και των αναλυτών είναι να μετρούν το ποσοστό αυτό σε αντίστιξη με το 41% των εθνικών εκλογών του 2023 και να θεωρούν ως κύριο ζητούμενο την επίτευξη ή μη νεοδημοκρατικής αυτοδυναμίας στις επόμενες εκλογές. Εξ αντικειμένου, αυτή η τάση σμικρύνει και υποβαθμίζει τον ρόλο εκείνων των πολιτών, οι οποίοι απορρίπτουν τους ανόητους αντιπολιτευτικούς ισχυρισμούς για την πιο διεφθαρμένη και αποτυχημένη κυβέρνηση της Μεταπολίτευσης και στηρίζουν αταλάντευτα το παρόν και το μέλλον του τόπου μας.
Αντί οι δημοσκόποι και οι αναλυτές να έχουν μόνιμα στραμμένη την προσοχή τους στους ψηφοφόρους που απομακρύνονται από τη ΝΔ, θα ήταν εξίσου ή και περισσότερο ενδιαφέρον να καταρτίσουν ένα επιστημονικό ερωτηματολόγιο και να ερευνήσουν αναλυτικά τους λόγους για τους οποίους οι εν λόγω ψηφοφόροι επιμένουν να στηρίζουν τη ΝΔ. Και ένα δεύτερο ερωτηματολόγιο για να πληροφορηθούμε αναλυτικά τους λόγους που ο πρωθυπουργός έχει τόσο μεγάλη στήριξη και τον χωρίζει χαοτική απόσταση από τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Σε μια εποχή που οι αποσταθεροποιητικές δυνάμεις υπερτερούν αριθμητικά και συνακόλουθα ασκούν μεγαλύτερη πίεση στους ψηφοφόρους, όσοι μένουν και επιμένουν έχουν, από κοινωνιολογική άποψη, μεγαλύτερο ενδιαφέρον από όσους φεύγουν για να ενταχθούν στις τάξεις της ανίερης συμμαχίας των αντισυστημικών και των συστημικών δυνάμεων.
Ο Μιχαήλ Πασχάλης είναι ομότιμος καθηγητής Κλασικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης