Αθήνα – Άγκυρα: Συνέχιση επαφών με φόντο την κάλπη
Μήνυμα συνέχισης των ελληνοτουρκικών επαφών ώστε οι διαφωνίες να μην εξελίσσονται σε κρίσεις επιδιώκει η Αθήνα να εκπέμπει προς πάσα κατεύθυνση: τόσο διεθνώς, πρωτίστως στην άλλη άκρη του Ατλαντικού, καθώς ουδείς επιθυμεί αμερικανική παρέμβαση στα διμερή στην απρόβλεπτη γεωπολιτικά περίοδο, όσο και στο εσωτερικό ακροατήριο, σε μια φάση που έχουν δυναμώσει οι επικρίσεις για κυβερνητικούς χειρισμούς στην εξωτερική πολιτική.
Το Μέγαρο Μαξίμου αποτιμά θετικά το κλίμα και τις συζητήσεις στο Ακ Σαράι – για αυτές θα ενημερώσει ο Γιώργος Γεραπετρίτης την αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή τη Δευτέρα -, από τη στιγμή που καμία πλευρά δεν εξώκειλε στους τόνους της και κρατήθηκαν οι διπλωματικές ισορροπίες μπροστά και πίσω από τις κάμερες.
Υστερα από την προσεκτική προβολή κόκκινων γραμμών από τον Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η κυβέρνηση προσβλέπει μέχρι τις εθνικές εκλογές σε «ήρεμα νερά», παρά τις περιοδικές αναταράξεις (NAVTEX, θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός, θαλάσσια πάρκα, SAFE). Στο φόντο της γεωπολιτικής αστάθειας εξάλλου επιχειρεί να καλλιεργεί στα μάτια των μεγάλων παικτών και στο εσωτερικό προφίλ «υπευθυνότητας», με οδηγούς τον διάλογο και το διεθνές δίκαιο και με σχέδιο αμυντικής θωράκισης και υπεράσπισης της εθνικής κυριαρχίας.
Η επόμενη συνάντηση κορυφής δεν προσδιορίστηκε, με τον Πρωθυπουργό να λέει απλώς ότι θα χαρεί να υποδεχτεί στην Ελλάδα τον τούρκο πρόεδρο για το επόμενο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας. Δεν αποκλείεται κάτι τέτοιο να επιχειρηθεί προτού στηθεί η εθνική κάλπη ως ακόμα ένα σήμα διασφάλισης νηνεμίας σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο. Εκτός απροόπτου, θα γίνει πολύ πιο άμεσα νέα επίσκεψη του Μητσοτάκη στην Αγκυρα, στις 7-8 Ιουλίου, με τον Ερντογάν οικοδεσπότη της συνόδου του ΝΑΤΟ, ενώ ταυτόχρονα διαδίδεται κλίμα συνεργασίας και σε επίπεδο υπουργών. Υπήρξαν υποσχέσεις για ανταλλαγή επισκέψεων εντός του 2026 και μεταξύ άλλων συμφωνήθηκε η προετοιμασία επιχειρηματικών φόρουμ σε Αθήνα και Κωνσταντινούπολη υπό τον συντονισμό Κυριάκου Πιερρακάκη και Μεχμέτ Σιμσέκ.
Κινήσεις αποκλιμάκωσης
Οσο για τη βαριά ατζέντα, η αποστροφή του Μητσοτάκη «αν όχι τώρα, πότε;», όταν έθεσε στον Ερντογάν την ανάγκη «να αρθεί κάθε απειλή, τυπική και ουσιαστική», εννοώντας το casus belli και τις θεωρίες «γκρίζων ζωνών», σκιαγραφεί την οπτική της Αθήνας πως σε περίοδο με «ήρεμα νερά» χωρούν περαιτέρω κινήσεις αποκλιμάκωσης.
Διότι χωρίς αυτές δεν μπορεί να εκκινήσει ουσιαστική συζήτηση για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών. Σύμφωνα με τον υπουργό Εξωτερικών, το ερώτημα «αν όχι τώρα, πότε;» δεν ήταν ρητορικό, ενώ ο ίδιος εξέφρασε την αίσθηση ότι «αυτή την ώρα» υπάρχει το «επίπεδο κατανόησης» για πιο σημαντικά βήματα.
«Δεν μπορώ να πω μετά βεβαιότητος ότι θα ξεκινήσουμε να συζητούμε εκείνο το οποίο αποτελεί τον παραγωγό των προβλημάτων, που είναι η οριοθέτηση ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας. Μπορώ όμως να πω ότι με την παρούσα ηγεσία υπάρχει η πολιτική βούληση να γίνει», είπε (ERTnews) ο Γιώργος Γεραπετρίτης, αναφερόμενος μεταξύ άλλων στην «αυτοπεποίθηση» Μητσοτάκη που εκφράζει την αυτοπεποίθηση της χώρας.
Πιο έντονα απευθύνθηκαν στο εσωτερικό άλλα κυβερνητικά στελέχη. Ο Κωστής Χατζηδάκης ανέφερε (Open) ότι «ο δρόμος μας δεν είναι οι “ψευτοπαλικαρισμοί”», ο Παύλος Μαρινάκης μίλησε για «υπεύθυνο πατριωτισμό χωρίς πομπώδεις κορόνες» και ο Τάσος Χατζηβασιλείου κάρφωσε τους «πατριώτες του πληκτρολογίου», διερωτώμενος (ΑΝΤ1) «πού είδαν ενδοτισμό στη συνάντηση;». Εκ μέρους του ΠΑΣΟΚ είπαν εξαρχής «ναι στον δίαυλο επικοινωνίας, αλλά χωρίς αυταπάτες για την αναθεωρητική στρατηγική της Τουρκίας», ενώ στον ΣΥΡΙΖΑ σχολίαζαν ότι Μητσοτάκης και Ερντογάν «θέλησαν περισσότερο να στείλουν το μήνυμα ότι όλα είναι καλά, αποφεύγοντας ζητήματα ουσίας».
Στο μεταξύ, στο περιθώριο της άτυπης συνόδου κορυφής της ΕΕ στο βελγικό κάστρο Αλντεν Μπίσεν, ο Μητσοτάκης συζήτησε με τον κύπριο πρόεδρο Νίκο Χριστοδουλίδη για όσα συνέβησαν στην Αγκυρα. Βέβαια, στη Λιέγη το θέμα συζήτησης, παρουσία των Μάριο Ντράγκι και Ενρίκο Λέτα, ήταν η μείωση των εξαρτήσεων της Ευρώπης από τρίτους. «Η Ευρώπη πρέπει να βελτιώσει την ανταγωνιστικότητά της εάν θέλει να υποστηρίξει το κοινωνικό της μοντέλο, να επενδύσει στην άμυνα και να θωρακιστεί απέναντι στην κλιματική κρίση», ανέφερε ο Μητσοτάκης, επιμένοντας ότι ειδικά η ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας «δεν λειτουργεί ικανοποιητικά».