Σον Κλάνσι: «Ολοι θέλουν αποκλιμάκωση» – Τι είπε ο πτέραρχος της ΕΕ στα «ΝΕΑ» για την κρίση στη Μέση Ανατολή

Τα γεγονότα των τελευταίων ωρών ενισχύουν εκ νέου την αίσθηση του επείγοντος και την ανάγκη για ισχυρότερη άμυνα στην ΕΕ δηλώνει στη συνέντευξή του στα «ΝEA» ο πτέραρχος Σον Κλάνσι, πρόεδρος της Στρατιωτικής Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Ενωσης (EUMC) του ανώτατου στρατιωτικού οργάνου της ΕΕ. Ο ιρλανδός πτέραρχος, ο οποίος παρέχει επίσης στρατηγικές συμβουλές στην ύπατη εκπρόσωπο Κάγια Κάλας, τονίζει την ανάγκη αποκλιμάκωσης.

Το Ιράν προειδοποίησε τις ευρωπαϊκές χώρες να μην εμπλακούν στον πόλεμο. Απειλείται η Ευρώπη και ποια είναι η εκτίμησή σας για τους κινδύνους που αντιμετωπίζουμε;

Παρακολουθούμε τις επιχειρήσεις και τις εξετάζουμε πολύ προσεκτικά. Η κύρια εστίασή μου είναι στις τρεις θαλάσσιες επιχειρήσεις μας. Στις «Ασπίδες» στην Ερυθρά Θάλασσα, την «Ατλάντα» γύρω από το Κέρας της Αφρικής και στην «Ειρήνη», η οποία βρίσκεται στη Μεσόγειο. Οι επιχειρήσεις αυτές επηρεάζονται είτε άμεσα είτε έμμεσα από όσα συμβαίνουν στη Μέση Ανατολή. Η πρώτη μου εστίαση και κύριο μέλημά μου είναι η διασφάλιση της επαγρύπνησης και ο υψηλός βαθμός εγρήγορσης αυτών των επιχειρήσεων, καθώς και της ασφάλειας των ναυτικών. Η ύπατη εκπρόσωπος και η ΕΕ ήταν πολύ σαφής για την ανάγκη αποκλιμάκωσης και τη διασφάλιση ότι τηρούνται οι κανόνες που βασίζονται στο ανθρωπιστικό δίκαιο και ούτω καθεξής, κάτι που είναι πολύ δύσκολο υπό τις περιστάσεις. Κανείς δεν θα ήθελε να δει την ευρύτερη Μέση Ανατολή σε αναταραχή όπως είναι σήμερα.

Η Γαλλία έχει δεσμευτεί να ενισχύσει τις «Ασπίδες». Χρειάζεται ακόμη περαιτέρω ενίσχυση;

Οι «Ασπίδες» είναι μια συνεχιζόμενη επιχείρηση. Εξετάζουμε πρώτα την αξιολόγηση κινδύνου όσον αφορά την ασφαλή διέλευση των πλοίων. Συνεχίζουμε να παρέχουμε, όπου είναι απαραίτητο, συνοδεία σε συγκεκριμένα σκάφη, τα οποία έχουν διαφορετικό επίπεδο κινδύνου. Οι «Ασπίδες» λειτουργούν στην Ερυθρά Θάλασσα, για την οποία προς το παρόν δεν υπάρχει ανακοίνωση ή καμία επιβεβαιωμένη ενέργεια οποιουδήποτε είδους από τους κύριους παράγοντες απειλής στην περιοχή. Γνωρίζουμε ότι αυτό μπορεί να αλλάξει ανά πάσα στιγμή και διατηρούμε υψηλό βαθμό επαγρύπνησης. Καθώς η ευρύτερη σύγκρουση αρχίζει να κλιμακώνεται, οι πόροι που παρέχονται, εξελίσσονται και αλλάζουν. Ανά πάσα στιγμή οι πόροι στις «Ασπίδες» αυξάνονται ή μειώνονται ανάλογα με τις περιστάσεις.

Η Κύπρος έγινε στόχος ιρανικών drones. Χώρες της ΕΕ έχουν ήδη στείλει στην Κύπρο πολεμικά πλοία, μαχητικά αεροσκάφη κ.λπ. Υπάρχει συνεργασία σε επίπεδο ΕΕ για αυτές τις προσπάθειες;

Η Ελλάδα παρέσχε αμέσως μέσα για τη στήριξη της Κύπρου, σύμφωνα με τη στενή, μακροχρόνια και συνεχώς ενημερωμένη διμερή συμφωνία, που αναφέρεται στο κοινό αμυντικό τους δόγμα. Βλέπουμε αυτή να τίθεται σε εφαρμογή και η Κύπρος είναι ικανοποιημένη με το επίπεδο υποστήριξης που λαμβάνει από την Ελλάδα.

Η πραγματικότητα που βιώνουμε λόγω του Ιράν θα μπορούσε να δώσει μεγαλύτερη ώθηση για συνεργασία στην άμυνα της ΕΕ;

Τα γεγονότα όχι μόνο των τελευταίων ωρών, αλλά στην πραγματικότητα τα γεγονότα του περασμένου έτους συνολικά και ακόμη πιο πέρα, τα τελευταία τέσσερα χρόνια όσον αφορά την Ουκρανία, έχουν δημιουργήσει μια αίσθηση επείγοντος. Υπογραμμίζουν την ανάγκη η Ευρώπη και η ΕΕ να έχουν μεγαλύτερη ισχύ στις συνεργασίες αμοιβαίας στήριξης. Με αυτή την αίσθηση επείγοντος πρέπει επίσης να δημιουργήσουμε αυτές τις συνθήκες συνεργασιών. Αυτό ήδη τίθεται σε εφαρμογή όσον αφορά την ανάπτυξη συνεργασιών ασφάλειας και άμυνας, οκτώ από τις οποίες έχουν ήδη τεθεί σε εφαρμογή και ο αριθμός αυξάνεται. Δημιουργεί συνθήκες για να είναι η ΕΕ συνολικά ισχυρότερη. Αυτό που συνέβη τις τελευταίες ώρες ενισχύει αυτήν την ανάγκη. Η Λευκή Βίβλος, η Στρατηγική Ετοιμότητας και ο Οδικός Χάρτης αποτελούν κιγκλιδώματα υπό τα οποία ασκείται αυτό και το επείγον. Τώρα είμαστε πλήρως, σταθερά προσηλωμένοι στην εφαρμογή τους.

Στο πλαίσιο της Ετοιμότητας 2030 πώς προχωρούν τα εμβληματικά έργα, όπως η άμυνα από drones, η ασπίδα αεράμυνας, και ειδικά το πρώτο, δεδομένου του ότι η Κύπρος απειλήθηκε από drones;

Εχουμε δει πρόοδο. Οι τομείς προτεραιότητας ικανοτήτων συμφωνήθηκαν από το Συμβούλιο τον περασμένο Μάρτιο. Είναι ενεργοί τώρα, ένα από αυτά είναι η πρωτοβουλία άμυνας κατά των drones, η οποία προχωρά πολύ καλά. Ο επόμενος βασικός δείκτης προόδου θα είναι η ετήσια Εκθεση Αμυντικής Ετοιμότητας το φθινόπωρο. Αλλά δεν περιμένουμε μέχρι το φθινόπωρο. Υπάρχει συνεχής παρακολούθηση και εμπλοκή. Η επίγνωση της κατάστασης σε κάθε έργο είναι κλειδί. Ορισμένοι από αυτούς τους τομείς προχωρούν αρκετά καλά και άλλοι μόλις αρχίζουν να επιταχύνουν, αλλά στους περισσότερους υπάρχει πρόοδος.

Τι θα περιλαμβάνει η νέα στρατηγική ασφαλείας;

Πρέπει να έχουμε ευρεία αντίληψη όσον αφορά τη στρατηγική ασφαλείας. Η στρατηγική θα είναι οριζόντια και θα αντικατοπτρίζει κατά κάποιον τρόπο μια ευθυγράμμιση με όλα τα έγγραφα για τα οποία μίλησα, τη Λευκή Βίβλο, τη Στρατηγική Ετοιμότητας, και τι σημαίνει ασφάλεια σε ευρύτερο πλαίσιο.

Ο Μακρόν παρουσίασε μια σημαντική αναθεώρηση του πυρηνικού δόγματος της Γαλλίας, ανοίγοντας επίσης στοιχεία της στρατηγικής του σε ευρωπαϊκές χώρες. Οκτώ χώρες την έχουν δεχτεί. Πόσο σημαντική είναι η εξέλιξη αυτή;

Η πυρηνική ενέργεια είναι ένας βασικός στρατηγικός παράγοντας όσον αφορά την άμυνα. Η διεύρυνση αυτού είναι μια πολύ θετική εξέλιξη για την Ευρώπη, όσον αφορά την εκ νέου διαφοροποίηση των ικανοτήτων μας και την αύξηση της αυτονομίας και της ανθεκτικότητάς μας όσον αφορά τη συνολική μας ασφάλεια και άμυνα, καθώς και την επίτευξη περισσότερων στην Ευρώπη, για την Ευρώπη.

Θα μπορούσε να υποκαταστήσει την πυρηνική προστασία των ΗΠΑ;

Αν σκεφτούμε τις εγγυήσεις που προέκυψαν από τη σύνοδο κορυφής (του ΝΑΤΟ) της Χάγης και στις επακόλουθες συζητήσεις γύρω από τη διατλαντική συνεργασία, η οποία παραμένει και θα παραμείνει πολύ σημαντική, μία από αυτές τις εγγυήσεις είναι η διατήρηση της πυρηνικής αποτροπής από τις ΗΠΑ. Θα είναι πάντα πολύ σημαντική. Αλλά η Ευρώπη πρέπει να αναβαθμίσει. Η ηγεσία και η πρωτοβουλία του προέδρου Μακρόν σε αυτό το θέμα είναι πολύ θετικές.

Υποθέτω ότι βρίσκεστε σε επαφή με τους «27» αρχηγούς των ενόπλων δυνάμεων. Ανησυχούν επειδή το Ιράν διαθέτει βαλλιστικούς πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς;

Ως στρατιωτικός, προετοιμάζεσαι, εκπαιδεύεσαι για να αποτρέψεις την εμπλοκή σε οποιαδήποτε σύγκρουση. Το τελευταίο πράγμα που θέλει να κάνει ένας στρατιωτικός είναι να δει να ξεσπά πόλεμος. Ο,τι κάνει είναι να τον αποτρέψεις. Ολοι θέλουν να δουν αποκλιμάκωση. Κανείς δεν θέλει να δει τη Μέση Ανατολή στην αναταραχή που βρίσκεται αυτή τη στιγμή. Οσο πιο γρήγορα επιλυθεί θα είναι ευπρόσδεκτο από όλους.