Εντονη ανησυχία για νέο γύρο ανατιμήσεων
Σε αστάθμητο παράγοντα για τις επιπτώσεις στην οικονομία εξελίσσεται η διάρκεια της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Οι φορείς της αγοράς, αν και δηλώνουν ότι ακόμη δεν υπάρχουν προβλήματα αναφορικά με την τροφοδοσία, εκφράζουν τους φόβους τους για το επόμενο διάστημα.
Στον τομέα της ενέργειας, σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, επί του παρόντος δεν τίθεται κανένα θέμα επάρκειας εφοδιασμού, καθώς δεν θίγονται οι βασικές πηγές προμήθειας της Ελλάδας, ενώ το παραγωγικό δυναμικό των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας αλλά και οι θερμικές μονάδες της χώρας βρίσκονται σε πλήρη διαθεσιμότητα. Σύμμαχος, όπως λένε, είναι και το γεγονός ότι εξαιτίας των ευνοϊκών καιρικών συνθηκών η ζήτηση παραμένει σε χαμηλά επίπεδα. Την εικόνα αυτή επιβεβαιώνουν εκπρόσωποι της κυβέρνησης. Στην αγορά των τροφίμων και των άλλων εμπορευμάτων οι εξελίξεις αυξάνουν κατακόρυφα τα κόστη των πρώτων υλών κυρίως λόγω των μεταφορών, καθώς οι διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα φέρνουν καθυστερήσεις στις παραδόσεις και αυξήσεις των ναύλων. Ολα αυτά μεταφράζονται σε αυξήσεις των τιμών που θα κληθούν τελικά να πληρώσουν οι καταναλωτές.
Κίνδυνοι
Σύμφωνα με τους εκπροσώπους του λιανεμπορίου τροφίμων αλλά και της βιομηχανίας, όσο ο πόλεμος επεκτείνεται δεν αποκλείεται ένας νέος γύρος ανατιμήσεων τους επόμενους μήνες. Ωστόσο για το προσεχές βραχυπρόθεσμο διάστημα η όποια ανατίμηση προκύψει θεωρείται αδικαιολόγητη, κάτι που σημείωσε και ο υπουργός Ανάπτυξης, Τάκης Θεοδωρικάκος, ο οποίος προειδοποίησε ότι η κυβέρνηση έχει ήδη επεξεργαστεί πακέτο μέτρων με στόχο να αντιμετωπίσει ανατιμητικά φαινόμενα και φαινόμενα κερδοσκοπίας στην αγορά.
Η αγορά πάντως ανησυχεί. «Ενας παρατεταμένος πόλεμος στη Μέση Ανατολή εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους για την ελληνική οικονομία και ιδιαίτερα για τις μικρές και βιοτεχνικές επιχειρήσεις. Η πιθανή άνοδος των τιμών της ενέργειας θα μετακυλιστεί άμεσα στο κόστος παραγωγής και λειτουργίας των επιχειρήσεων, αυξάνοντας τις τιμές των προϊόντων και πιέζοντας περαιτέρω τα περιθώρια επιβίωσης επιχειρήσεων και νοικοκυριών. Οι βιοτεχνίες, που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της πραγματικής οικονομίας, είναι ιδιαίτερα ευάλωτες σε τέτοιες διεθνείς αναταράξεις» αναφέρει ο προέδρος του Βιοτεχνικού Επιμελητηρίου Αθήνας, Κωνσταντίνος Δαμίγος.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών, Γιάννης Χατζηθεοδοσίου, εκτίμησε ότι σε περίπτωση που ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή διαρκέσει περισσότερο από έναν μήνα οι επιπτώσεις δεν θα είναι ελεγχόμενες. Προειδοποίησε μάλιστα ότι το αυξημένο κόστος μεταφοράς θα μετακυλιστεί άμεσα στις τιμές των προϊόντων. «Οσο διαρκεί ένας πόλεμος, οι κοινωνίες πληρώνουν το τίμημα μέσω της ακρίβειας» ανέφερε χαρακτηριστικά.
Επιπτώσεις
Την πληθώρα των σοβαρών και πολυεπίπεδων οικονομικών επιπτώσεων από την κατάσταση στη Μέση Ανατολή επισημαίνει και ο πρόεδρος του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιά, Βασίλης Κορκίδης. Σύμφωνα με τον ίδιο οι θαλάσσιες μεταφορές, η ενέργεια, αλλά και το κόστος του παγκόσμιου εμπορίου είναι οι τρεις βασικές «παράμετροι», που θα προσδιορίσουν, σε διεθνές επίπεδο, την εικόνα των αγορών, σε μια χρονική συγκυρία εξαιρετικά ταραγμένη διεθνώς και με την ευρωπαϊκή οικονομία να προσπαθεί να σταθεροποιηθεί εν μέσω ενός διεθνούς οικονομικού πολέμου λόγω δασμών, αλλά και εν μέσω μιας ακόμα «περιφερειακής σύρραξης», μετά την Ουκρανία, στο πέταλο της Ανατολικής Μεσογείου και της Εγγύς Ανατολής. «Η διαταραχή του εμπορίου και των εισαγωγών είναι προφανές ότι θα επηρεάσει εκ νέου την εφοδιαστική αλυσίδα, τη μεταποίηση και το λιανικό εμπόριο, καθώς οι εισαγωγές πρώτων υλών» επισημαίνει.
Στάση αναμονής
Σε στάση αναμονής αλλά και έντονου προβληματισμού βρίσκονται και οι ελληνικές εξαγωγικές επιχειρήσεις τόσο αναφορικά με τις χώρες της Μέσης Ανατολής όπου οι ελληνικές εξαγωγές παρουσίασαν σημαντική δυναμική το 2025 στα 2,8 δισ. ευρώ, αλλά και σε σχέση με τις άλλες χώρες. Σε δηλώσεις του ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Εξαγωγέων, Αλκιβιάδης Καλαμπόκης, αναφέρει ότι η κρίση δεν περιορίζεται στις συγκεκριμένες αγορές της Μέσης Ανατολής, αλλά απειλεί να περάσει οριζόντια στο κόστος των εξαγωγών συνολικά. «Το ζήτημα δεν είναι μόνο οι αγορές του Κόλπου. Οταν διαταράσσονται βασικές θαλάσσιες οδοί, αλλάζει η ισορροπία σε όλο το σύστημα μεταφορών. Τα πλοία κάνουν μεγαλύτερους κύκλους, τα κοντέινερ μένουν περισσότερες ημέρες εκτός αγοράς και αυτό οδηγεί σε γενικότερη αύξηση του κόστους» σημειώνει.