GFP: "Артиши Тоҷикистон назар ба соли гузашта қавитар шудааст"
Нерӯҳои мусаллаҳи Тоҷикистон дар раддабандии нави иқтидори низомии Global Firepower (GFP) барои соли 2026, дар байни 145 кишвари ҷаҳон мақоми 100-умро касб карданд. Ба маънии дигар, артиши Тоҷикистон назар ба соли гузашта дар амри муҳофизати кишвар аз ҳаргуна таҷовузгари эҳтимолӣ қавитар шудааст.
Дар раддабандии нав, ки ба тозагӣ нашр шуд, Тоҷикистон 8 зина болотар рафтааст. Соли 2025 Тоҷикистон дар зинаи 108-ум қарор дошт. Пешрафтро коҳиши шохиси тавонии GFP нишон медиҳад, ки соли гузашта 2,3049-ро ташкил медод, вале имсол ба 2,1749 расидааст. Бар асоси раддабандиҳои GFP, ҳар қадар рақами шохис поёнтар бошад, ҳамон қадар тавоноии низомии кишвар болотар арзёбӣ мешавад. Аз ин рӯ тағйироти охир аз рушди нисбии қудрати дифоии Тоҷикистон дарак медиҳад.
Раддабандии Global Firepower яке аз мӯътамадтарин нишондиҳандаҳои байналмилалӣ барои муқоисаи қудрати низомии кишварҳо ба шумор меравад. Ҳангоми раддабандӣ беш аз 60 омил ба назар гирифта мешавад, аз ҷумла теъдоди ҳайати шахсӣ ва сохтори артиш, ҳаҷми хароҷоти низомӣ, мавҷудият ва ҳолати техникаи ҷангӣ, имкониятҳои икмолотӣ ва омилҳои ҷуғрофӣ ва зербунёдҳо. Раддабандӣ таҷрибаи воқеии ҷангӣ, ё сифати фармондеҳиро дар набардҳои воқеӣ инъикос намекунад, балки танҳо як арзёбии муқоисавии омории иқтидори низомист.
Мутахассисон тавонотар шудани артиши Тоҷикистонро ба чанд омил рабт медиҳанд, аз ҷумла беҳтар шудани заминаҳои моддию техникии артиш, таваҷҷуҳи хос ба ҳифзи марзҳои ҷанубӣ ва рушди воҳидҳои марзбонӣ, ширкат дар размоишҳои муштарак ва барномаҳои амниятии минтақавӣ.
Бар асоси раддабандии Global Firepower, ҳоло дар Осиёи Марказӣ тавонотарин артишро Узбекистони ҳамсоя дорад, ки дар мақоми 53-ум аст. Қазоқистон дар мақоми дуввум ва дар зинаи 58-ум ҷойгир шудааст. Туркманистонро дар мақоми 78 гузоштаанд ва сипас Тоҷикистонро, ки дар феҳраст дар зинаи 100-ум аст. Бар тибқи арзёбии GFP, заифтарин артишро Қирғизистон доштааст, чун дар миёни кишварҳои минтақа мақоми аз ҳама поён ва 108-умро дорад.