Туркманистон МДҲда энг ҳушёр давлат деб тан олинди
World Population Review эълон қилган навбатдаги рейтингда Марказий Осиё яна бир бор “алкогольга совуққон” ҳудуд сифатида кўринди: постсовет маконида энг паст кўрсаткич айнан Туркманистонда қайд этилгани айтилмоқда.
Манбада келтирилишича, Туркманистонда йил давомида киши бошига ўртача 0,3 литр тоза спирт тўғри келади. Ундан кейинги энг паст кўрсаткич Тожикистонда — 0,7 литр. Қўшнилар кесимида эса Қозоғистонда 5,4 литр, Қирғизистонда 3,9 литр, Ўзбекистонда 2,1 литр тоза спирт истеъмол қилиниши қайд этилган.
Европа эса бу рейтингда мутлақо бошқа “лига”да. Алкоголь истеъмоли юқори бўлган ҳудуд сифатида Шарқий ва Марказий Европа тилга олинади: рўйхатда Руминия (17,1 литр), Грузия (15,5 литр), Латвия (14,7 литр) юқори поғоналарда келтирилган. МДҲ давлатлари орасида эса Молдова (14,1 литр), Беларусь (11,4 литр) ва Россия (10,5 литр) етакчилар қаторида қайд этилган.
Муҳими, бу ҳисоб-китоблар “пиво — алоҳида, вино — алоҳида” эмас: халқаро статистикада истеъмол литр тоза спирт эквивалентида йиғилади — яъни барча турдаги ичимликлар умумий спирт миқдорига айлантириб ҳисобланади. Шу сабаб, масалан, 1,75 литрлик бир шиша ароқ таркибида тахминан 300 мл тоза спирт бўлиши мумкинлиги таъкидланади.
Рейтинг муаллифлари Марказий Осиёдаги нисбатан паст кўрсаткичларни диний-мәнавий анъаналар, маданий муҳит ва истеъмол одатлари билан изоҳлайди. Бир сўз билан айтганда: бу минтақада “ҳушёрлик” — тренд эмас, оддий ҳаёт тарзига айланган.
Хулоса оддий: Туркманистон МДҲда энг ҳушёр мамлакат сифатида тилга олинди, Марказий Осиё эса умумий рейтингда паст истеъмол гуруҳида қолмоқда. Европада эса кўрсаткичлар анча юқори — ва фарқ жуда кескин.