Суд тизимида катта тозалаш ва янги декларация тизими
Давлат раҳбари Шавкат Мирзиёев 12 февраль куни Судьялар олий кенгашининг ҳисоботи билан танишиб, соҳада адолат ва очиқликни таъминлашга қаратилган муҳим ташаббусларни илгари сурди. Эндиликда судьялар нафақат қонун олдида, балки халқ олдида ҳам мол-мулклари бўйича ҳисоб берадиган бўлишади.
Мол-мулк декларацияси ва коррупцияга қарши кураш
Йиғилишдаги энг шов-шувли таклифлардан бири — судьялар ва уларнинг оила аъзолари мол-мулкини мажбурий декларация қилиш тизимини жорий этиш бўлди. Бундан ташқари, суд тизимида комплаенс назорат тизими ўрнатилиб, ходимларни ишга қабул қилиш тўлиқ очиқ ва шаффоф тартибда амалга оширилади.
Рақамлар гапирганда: Лавозимидан олинган ва жазоланган судьялар
Ҳисобот даври суд тизими учун "фильтрация" даври бўлди, десак муболаға бўлмайди. Тизимда қонунбузарликка йўл қўйганларга нисбатан қатъий чоралар кўрилган:
-
19 нафар судья қасамёдни бузгани ва одоб қоидаларига риоя қилмагани учун лавозимидан ҳайдалди.
-
3 нафар судья жиноий жавобгарликка тортилди.
-
58 нафарининг лавозими пасайтирилди, 266 нафари эса интизомий жазога тортилди.
-
Навбатдаги муддатга даъвогарлик қилган 33 нафар судья нолойиқ деб топилиб, тизимдан четлатилди.
Судьяларни "ўз иши бўлмаган" вазифалардан халос этиш
Судья фақат одил судлов билан шуғулланиши керак. Шу мақсадда хориж тажрибаси асосида “суд маъмурчилиги” институти ташкил этилиши кутилмоқда. Эндиликда моддий-техник таъминот, қоғозбозлик ва ташкилий ишлар билан судьялар эмас, алоҳида маъмурлар шуғулланади. Бу эса судьянинг мустақиллигини ва ишининг сифатини оширади.
Ташқи босимдан ҳимоя
Суд фаолиятига аралашиш ҳолатлари бўйича Бош прокуратурага 5 та тақдимнома киритилди. Шунингдек, судьяларга нисбатан ноқонуний буйруқ чиқарган ва уларга одил судловга алоқаси бўлмаган вазифаларни юклаган раҳбарларнинг 200 дан ортиқ буйруқлари бекор қилинди.
Гендер тенглик ва Халқаро байрам
Тизимда хотин-қизлар ролини ошириш ҳам эътибор марказида. Жумладан, 10 март — Халқаро аёл судьялар кунини юқори савияда нишонлаш ва соҳада аёллар улушини кўпайтириш бўйича аниқ режалар белгиланди.
Президент томонидан қўллаб-қувватланган бу ислоҳотларнинг бош мақсади битта: суд идорасига келган ҳар бир фуқаро адолат борлигига ишониб қайтиши керак.
Сизнингча, судьяларнинг мол-мулки декларация қилиниши суд тизимидаги коррупцияни тўлиқ бартараф эта оладими?