Сугыш чоры балалары: ир йөрәкле Агафия

Агафия Порфирьевна Архипова 1912 елның 15 маенда Кызыл Йолдыз районының Шомырбаш авылында туа. Балачагы, яшьлеге авыр елларга туры килә. Агафия яшьтән әти-әнисенә булышып үсә. Нәрсәгә тотынса шуны булдыра: тегә дә, бәйли дә, тукый да, чигә дә. Үзенә, туганнарына киемнәр тегә.

Башлангыч белеме генә булган Агафия гомере буе тракторчы булып эшли. Тырышлыгы, техниканы яхшы белгәне өчен бригадир итеп куялар үзен. Бригада өч авыл тракторчыларын берләштерә. Хезмәт сөючән, кырыс җитәкче хезмәттәшләре арасында хөрмәт казана. Эш исәбен төгәл алып бара. Үзе дә һава торышының нинди булуына карамастан юлдан, кырдан  кайтып керми. Еш кына тракторлар өчен запас частьләрне дә үзе юллый, район үзәгенннән хезмәт хакын үзе алып кайтып тарата. Кайвакытта берничә көн юлда булырга туры килә аңа. Бигрәк тә язгы–көзге пычракларда, кышкы бураннарда, салкыннарда читен була. Авылларда кунып калган очраклар да  еш кабатлана. Агафия нең бригадасы ешт кына алдынгылар рәтенә чыга.

Сугыш елларында Агафия Порфирьевна бөтен көчен фронтка ярдәм итүә багышлый. Авыл кешеләре дә дошманны бердәмлек белән генә җиңәргә мөмкин булуын яхшы аңлыйлар.Ач- ялангач килеш төнне көнгә ялгап җиңү хакына эшлиләр. 1945 елның 24 июнендә Агафия Архипова “За трудовое отличие” медаленә лаек була.

Сугыштан соң да эшен ташламый ул. 1950 елда колхозларга куәтле Дт-54 тракторлары кайта башлый. Агафия башка тракторчылар белән берлектә яңа техниканы өйрәнә. Трактор бригадасы тырышлыгы белән бөртеклеләрдән югары уңыш алалар.

Ул Татарстан АССР Югары Советына депутат булып сайлана. Берничә мәртәбә Мәскәүгә съездга бара. “Почет билгесе” ордены белән бүләкләнә.

Гомеренең соңгы егерме елын Казанда яши. 1944 елның 9 апрелендә вафат була. Туган авылы Шомырбашта җирләнә.