SOS για ιδιοκτήτες ακινήτων: Τα λάθη στο Ε1 που «φουσκώνουν» τα τεκμήρια

Παγίδες για τους ιδιοκτήτες ακινήτων κρύβονται πίσω από τους κωδικούς της φορολογικής δήλωσης και οποιοδήποτε λάθος ή παράλειψη μπορεί να τους βάλει σε περιπέτειες.

Η κατοικία στην οποία διαμένει ο φορολογούμενος, ανεξάρτητα από το αν είναι ιδιόκτητη, μισθωμένη ή δωρεάν παραχωρούμενη, αποτελεί τεκμήριο διαβίωσης. Το τεκμήριο για τις κατοικίες μπορεί να μειώθηκε έως και 35%, αλλά παραμένει «πονοκέφαλος» για χιλιάδες φορολογουμένους κυρίως με χαμηλά εισοδήματα, καθώς στο τεκμαρτό εισόδημα που προκύπτει για την κύρια κατοικία προστίθενται το τεκμήριο για τα αυτοκίνητα, οι τοκοχρεωλυτικές δόσεις δανείων και η ελάχιστη αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης των 3.000 ή 5.000 ευρώ, που ανεβάζουν τον συνολικό λογαριασμό.

Κατά τη συμπλήρωση του πίνακα 5 της φορολογικής δήλωσης, ο οποίος αφορά το τεκμήριο για τις κατοικίες, οι φορολογούμενοι θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί, ειδικά εάν κατά τη διάρκεια του 2025 άλλαξαν κατοικία ή πούλησαν την κατοικία την οποία ιδιοκατοικούσαν.

Επίσης, η ιδιοκατοίκηση εμφανίζεται μόνο στο έντυπο Ε1 της φορολογικής δήλωσης, και συγκεκριμένα στον πίνακα 5 των τεκμηρίων, και δεν δηλώνεται στο έντυπο Ε2.

Τα 5 SOS

Με τη διαδικασία υποβολής των φορολογικών δηλώσεων να βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, οι φορολογούμενοι θα πρέπει να γνωρίζουν τα εξής:

1. Ιδιοκατοίκηση. Στον πίνακα 5.1 του εντύπου Ε1 επιλέγοντας το πλαίσιο της διεύθυνσης των κατοικιών, ανοίγει υποπίνακας στον οποίο δίνεται η δυνατότητα επιλογής εμφάνισης είτε της περσινής εικόνας δήλωσης ακινήτων, είτε της εικόνας του Ε9. Δηλώνετε όποια ακίνητα ιδιοκατοικείτε, τα χαρακτηρίζετε ανάλογα (κύρια – 1η δευτερεύουσα – 2η δευτερεύουσα – λοιπές – αυτοτελείς βοηθητικοί χώροι), τα καταχωρείτε και τέλος επιλέγετε «Μεταφορά στη Δήλωση». Για την περίπτωση βοηθητικών χώρων που δεν βρίσκονται στην ίδια οικοδομή με την κύρια ή τις δευτερεύουσες κατοικίες, η επιφάνεια και η διεύθυνσή τους συμπληρώνονται στα αντίστοιχα πεδία της κύριας ή των δευτερευουσών κατοικιών.

Επιπρόσθετα για τη δήλωση χρήσης αυτοτελών βοηθητικών χώρων χωρίς στοιχεία κύριας ή δευτερεύουσας κατοικίας, η επιφάνεια συμπληρώνεται στο πεδίο των βοηθητικών χώρων και στη χρήση επιλέγεται αυτοτελείς βοηθητικοί χώροι. Στην περίπτωση που δεν εμφανίζονται τα ακίνητα που θέλετε να δηλώσετε θα επιλέξετε εισαγωγή νέου ακινήτου και θα καταχωρήσετε όλα τα στοιχεία του ακινήτου.

2. Αλλαγή κατοικίας. Εάν έχετε αλλάξει κύρια κατοικία μέσα στο 2025, θα επιλέξετε το πλαίσιο της διεύθυνσης της κύριας κατοικίας για να εισάγετε και τα στοιχεία της άλλης κατοικίας, θα τη χαρακτηρίσετε, θα την καταχωρήσετε και θα επιλέξετε «Μεταφορά στη Δήλωση». Τέλος, θα επιλέξετε την τελευταία κύρια κατοικία και ξανά «Μεταφορά στη Δήλωση». Τα στοιχεία της τελευταίας κύριας κατοικίας θα εμφανιστούν στον πίνακα 5.1α, ενώ το ποσό της αντικειμενικής δαπάνης της άλλης κύριας κατοικίας, θα μεταφερθεί στον κωδικό 707 για τον υπόχρεο και 708 για τη σύζυγο. Χρειάζεται προσοχή στα μηνύματα που εμφανίζονται κατά την εισαγωγή των στοιχείων των ακινήτων.

3. Πώληση ακινήτου. Σε περίπτωση πώλησης ακινήτου στον πίνακα όπου εμφανίζονται τα ακίνητα, είτε βάσει της εικόνας Ε9 είτε βάσει της περσινής δήλωσης, υπάρχει σε κάθε εγγραφή πεδίο διαγραφής. Διαγράφετε το ακίνητο που δεν έχετε πλέον στην κατοχή σας και επιλέγετε «Μεταφορά στη Δήλωση».

4. Τροποποίηση στοιχείων. Εφόσον δεν συμφωνείτε με τα στοιχεία των ακινήτων, όπως αυτά εμφανίζονται, θα πρέπει να τα διαγράψετε και να τα εισάγετε ως νέα ακίνητα με τα σωστά στοιχεία. Οι αλλαγές αυτές αφορούν αποκλειστικά στη συμπλήρωση της δήλωσης Ε1 και δεν επηρεάζουν την περιουσιακή σας εικόνα.

5. Διακοπή ηλεκτροδότησης. Η διακοπή ηλεκτροδότησης δεν συνεπάγεται κατάργηση του αριθμού παροχής. Ο αριθμός παροχής, είναι ένας μοναδικός αριθμός ο οποίος αναγράφεται στον μετρητή κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος (ρολόι) και χαρακτηρίζει τη σύνδεση του συγκεκριμένου ακινήτου με το δίκτυο παροχής ηλεκτρικού ρεύματος.