ΝΔ: επέτειοι και αντοχές
Ετών 52. Αντεξε τη Μεταπολίτευση (που τη συνδιαμόρφωσε). Αντεξε τα Μνημόνια (που τα ψήφισε). Αντεξε τον εαυτό της (που τον μετάλλαξε). Η Νέα Δημοκρατία, που από χθες είναι πατημένα 52, εξελίχθηκε στο ανθεκτικό κόμμα του αστικού μπλοκ. Και σήμερα διατηρεί το μεγάλο της πολιτικό πλεονέκτημα: μπορεί να προτείνει κυβερνητική λύση για τη χώρα χωρίς να μιλάει για συνεργασίες ή κρυπτόμενη πίσω από εκλογικά συστήματα, όπως ο Τσίπρας το 2023. Νέα δεν τη λες, αλλά πότε από μόνη της η νιότη ήταν προτέρημα; Είδαμε και άλλα κόμματα που στο όνομα του νέου εξατμίστηκαν. Ή κατέληξαν τάσεις σε παλιότερα. Αν σήμερα, πάντως, κάποιος θέλει να βρει γιατί αντέχει ακόμη η ΝΔ, θα βρει τους λόγους εκεί που οι άλλοι απλώς διαπιστώνουν κρίση για τους δικούς τους χώρους.
Η κρίση του κομματικού φαινομένου είναι υπαρκτή, αλλά αυτό δεν σημαίνει πως η απάντηση είναι μεταμοντέρνες δικτυώσεις χωρίς γείωση και με μηδενικούς δεσμούς με την κοινωνία. Από μόνο του βέβαια ούτε αυτό εξηγεί επακριβώς την ανθεκτικότητα της ΝΔ. Και το ΠΑΣΟΚ, ας πούμε, έχει σχέση με την κοινωνία, όμως, ακόμη τουλάχιστον, δεν καταλήγει σε ρεύμα εξουσίας. Η τριγωνική στρατηγική της επί Κυριάκου Μητσοτάκη και άρα μια ευελιξία να συνομιλεί με το Κέντρο χωρίς να χάνει την κεντροδεξιά της ταυτότητα θα ήταν μια μερική εξήγηση. Και εδώ περνάει το τεστ κοπώσεως – αν και οι αρρυθμίες έχουν ενταθεί εσχάτως.
Η κατάρρευση των αντιπάλων ή, τέλος πάντων, για να είμαστε πιο επιεικείς, η στασιμότητά τους επίσης τροφοδοτεί τη δική της δυναμική. Οι κεντροαριστεροί συχνά σήμερα υποτιμούν κάτι: πως υπάρχει μια μεγάλη μερίδα πολιτών που απλώς θέλει να κυβερνηθεί. Και επιλέγει το πιο ρεαλιστικό. Τελεία. Χωρίς αναλύσεις.
Η στήλη δεν λέει πως αυτό είναι το ορθότερο κριτήριο ψήφου, όμως θα ήταν κουτό να το υποτιμούσαμε. Κάτι επιπλέον. Ακόμη κι όταν το αφήγημα της ΝΔ σε κεντρικό επίπεδο αδυνατίζει, υπάρχουν τα στελέχη της. Η δική τους σχέση και πρόσδεση με τις τοπικές κοινωνίες διατηρούνται ακόμη κι όταν η παράταξη είναι σε κλυδωνισμό. Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει για την «προσωπική ψήφο»; Σήμερα η ΝΔ δεν περνάει κρίση αφηγήματος. Περνάει κρίσης φθοράς ως κυβερνώσα παράταξη έπειτα από επτά και επιπλέον χρόνια στο Μέγαρο Μαξίμου και στο κράτος.
Ο δρόμος για την εθνική κάλπη θα τη δοκιμάσει, κυρίως ως προς την πειστική της αποτελεσματικότητα. Αυτό δεν σημαίνει πως θα διαρραγεί ο πυρήνας της, παρά τις σοβαρές διαρροές. Μια επίσης νέα εποχή χωρίς Μητσοτάκη στο προσεχές μέλλον δεν θα τη βυθίσει σε κρίση, αλλά σε εσωτερική αναμέτρηση στο σκέλος της ταυτότητάς της. Κρίση μπορεί να επιφέρει στην ίδια μόνο το δικό της παραδοσιακό ακροατήριο.
Κανονικοποίηση
Ο επικινδυνότερος δρόμος κανονικοποίησης της Ακροδεξιάς συχνά έρχεται μέσω της pop κουλτούρας, δηλαδή ύπουλα και επιδραστικά. Το τερέν των λαϊκών παιδιών με τα γαρίφαλα που όρθια υποκλίνονται στα ντεκ με τα λαϊκό-ποπ είδωλα δεν είναι προεκλογικές αρένες. Είναι όμως συχνά βιότοποι όπου οι ακροδεξιοί παίρνουν το δικό τους έδαφος μέσω αλλεπάλληλων reels, φλας και μιας λογικής που ξορκίζει τη μνήμη, την εγρήγορση, τα δημοκρατικά ανακλαστικά. Στη βαριά νύχτα, όλα είναι μύλος και όλα αλέθονται στην κιμαδομηχανή του θεάματος. Ακόμη και η αποθέωση ενός νεοναζιστή ή, έστω, μια φιλική υπόκλιση σε έναν που καταδικάστηκε για εγκληματική δράση. Ο νέος Γκέμπελς θα φοράει στρας.
Οντολογίες
Αλέξης Τσίπρας
Θύμωσε και τους τέως συντρόφους του και τους διαχρονικούς αντιπάλους του, επειδή επισκέφθηκε το Αγιον Ορος. Τους πρώτους δεν τους θύμωσε εξίσου το 2014 που επίσης πήγε στον Αθω. Τότε βέβαια ήταν όλοι μαζί και πήγαιναν για την εξουσία. Τώρα είναι αλλιώς. Οι εξ αριστερών είδαν υποκρισία ή και στρατηγική νεύματος στο χριστεπώνυμο πλήθος. Οι δε, είπαν κάτι ακατάληπτα για άθεους λες και η Ορθοδοξία εξαντλείται μόνο στο οντολογικό ζήτημα. Το βέβαιο είναι πως ο Αλέξης Τσίπρας είχε κάθε δικαίωμα να πάει στο Αγιον Ορος. Και γενικά καλύτερα επιχειρήματα πολεμικής μπορούν διάφοροι να βρουν