Ruhani nüvə danışıqlarında ‘əsas razılaşmanın’ əldə olunduğunu deyir
İran hazırda 2015-ci il nüvə sazişinin dirçəldilməsi üçün dünya gücləri ilə danışıqlarda iştirak edir.
Vyanada keçirilən danışıqlarda ABŞ-ı çıxmaqla 2015-ci il sazişini imzalamış tərəflər – Britaniya, Fransa, Rusiya, Çin və Almaniya iştirak edirlər.
ABŞ nümayəndə heyəti də Vyanadadır, lakin Tehran və Vaşinqton aprel ayından bəri vasitəçilərin köməyi ilə dialoq aparırlar.
ABŞ-ın keçmiş prezidenti Donald Tramp ölkəsini 2015-ci il sazişindən birtərəfli qaydada çıxardıqdan sonra Tehran üzərinə ABŞ sanksiyaları bərpa olunub.
ABŞ-ın yeni prezidenti Co Bayden ABŞ-ı bu sazişə qaytarmaq istədiyini bildirib. Bununla belə hər iki ölkənin diplomatları hələki üzbəüz danışıqlara hazır olmadıqlarını bildiriblər.
“Xırda məsələlər”
Ruhani mayın 20-də ölkənin Neft Nazirliyində keçirilən bir tədbirdə bəyan edib ki, Avstriya paytaxtında davam edən danışıqlarda “böyük addım” atılıb və “əsas razılaşma əldə olunub”.
O bidlirib ki, bu razılaşma İranın neft, gəmiçilik, sığorta və maliyyə sistemi üzərindəki ağır ABŞ sanksiyalarının qaldırılması ilə nəticələnməlidir.
İran prezidentinin dediyinə görə, diplomatlar “yekun razılaşmanın” əldə olunmasından əvvəl hazırda “xırda məsələləri” müzakirə edirlər.
Mayın 19-da keçirilmiş danışıqlardan sonra İran xarici işlər nazirinin müavini Abbas Araqçi demişdi ki, “sazişin çərçivəsi və strukturu artıq müəyyənləşdirilib və sənədin bir çox maddələri üzərində danışıqlar davam edir”.
Amma Araqçi bunu da demişdi ki, “əsas məsələlər” sonrakı mərhələdə müzakirə olunacaq.
“Əlçatan, təəssüf doğuran olsa da, faciəli olmayan”
Danışıqlara sədrlik edən Avropa İttifaqının səfiri Enrik Mora deyib ki, o “yekun razılaşmanın artıq uzaqda olmadığından xeyli əmindir”.
Başqa Avropa diplomatları da “gələcək razılaşmanın cizgilərinin görünməyə başladığını”, amma “uğura indidən təminat verməyin mümkün olmadığını” deyirlər.
Çinin danışıqlardakı nümayəndəsi Vanq Qun deyib ki, “razılaşma əldə edilməsinə hələ bir qədər məsafə qalır”.
Rusiya diplomatı Mixail Ulyanovsa sazişin “əlçatan” olduğunu bildirib.
Ulyanov deyib ki, danışıqların, iştirakçıların arzuladıqları kimi mayın 21-də başa çatmayacağı aşkardır. O əlavə edib ki, belə bir vəziyyət “təəssüf doğrusa da, faciəli deyil”.
Diplomatlar danışıqların gələn həftə davam etdirilməsi barədə razılığa gəliblər.
Şərhçilər bildirirlər ki, İranda iyunun 18-də keçiriləcək prezident seçkisində mötədil Ruhanını kimin əvəz edəcəyi həm də bu danışıqların nəticəsindən asılı olacaq.