Ισραήλ: Προκαταρκτική έγκριση νομοσχεδίου για διάλυση της Κνεσέτ και πρόωρες εκλογές

Η Κνεσέτ ενέκρινε την Τετάρτη, με ψήφους 110 υπέρ και καμία κατά, σε προκαταρκτική ανάγνωση το κυβερνητικό νομοσχέδιο για τη διάλυσή της, ανοίγοντας τον δρόμο για πρόωρες εκλογές, εφόσον η πρόταση μετατραπεί τελικά σε νόμο.

Το νομοσχέδιο δεν καθορίζει ημερομηνία εκλογών, προβλέπει όμως ότι αυτή θα οριστεί από την Επιτροπή Οίκου της Κνεσέτ τουλάχιστον τρεις μήνες μετά την τελική έγκρισή του. Το χρονοδιάγραμμα παραμένει ασαφές, καθώς η διαδικασία μπορεί να προχωρήσει ταχύτατα ή να καθυστερήσει λόγω πολιτικών ισορροπιών.

Οι εκλογές πρέπει να διεξαχθούν το αργότερο μέσα σε πέντε μήνες από την ψήφιση του νόμου, δηλαδή έως τα τέλη Οκτωβρίου. Οι υπερορθόδοξες (Χαρεδί) παρατάξεις φέρονται να προτιμούν ημερομηνία στις αρχές Σεπτεμβρίου, ωστόσο η τελική προθεσμία είναι η 27η Οκτωβρίου.

Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου δεν παρέστη στην ψηφοφορία, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες, πραγματοποιούσε συσκέψεις για θέματα ασφάλειας.

Η αντιπολίτευση υποδέχθηκε με ενθουσιασμό το αποτέλεσμα. Η βουλευτής του Yesh Atid, Μεράβ Μπεν Αρί, απήγγειλε την ευχή «Shehecheyanu» μέσα στην ολομέλεια, σε ένδειξη χαράς.

Ο πρόεδρος των Δημοκρατών, Γιαΐρ Γκολάν, χαρακτήρισε την ψηφοφορία «την αρχή του τέλους της χειρότερης κυβέρνησης στην ιστορία του Ισραήλ», τονίζοντας ότι «δεν έχει σημασία αν οι εκλογές επισπευσθούν ή διεξαχθούν κανονικά». Όπως είπε, η κυβέρνηση που προκάλεσε «πρωτοφανή ζημιά» βρίσκεται «κοντά στο τέλος της πορείας της».

Αναφερόμενος στους βουλευτές, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του συνασπισμού, Όφιρ Κατζ, δήλωσε ότι «ο συνασπισμός ολοκλήρωσε την αποστολή του». Τόνισε πως εγκρίθηκαν εννέα προϋπολογισμοί και 520 νόμοι, προσθέτοντας ότι ο νέος νόμος για τη στρατολόγηση θα προκύψει «μέσα από διάλογο» και θα «ανταποκρίνεται στις ανάγκες του IDF». Παράλληλα, υπογράμμισε ότι «η αξία της μελέτης της Τορά πρέπει να διατηρηθεί, αλλά όσοι δεν σπουδάζουν θα καταταγούν».

Η «εξέγερση» των Χαρεδί

Η ψηφοφορία πραγματοποιήθηκε έπειτα από την απόφαση του κόμματος United Torah Judaism να στηρίξει τη διάλυση της Κνεσέτ, λόγω της αποτυχίας της κυβέρνησης να θεσμοθετήσει τις εξαιρέσεις από τη στρατιωτική θητεία για τους υπερορθόδοξους μαθητές των γιεσιβών.

Η απόφαση ελήφθη μετά την ενημέρωση του Νετανιάχου προς τους Χαρεδί βουλευτές ότι η κυβέρνηση δεν διαθέτει τις απαραίτητες ψήφους για την έγκριση του νομοσχεδίου περί απαλλαγών και την προτροπή του να αναβληθεί η συζήτηση έως μετά τις εκλογές.

Σε απάντηση, ο Κατζ —που προεδρεύει και της Επιτροπής Οίκου της Κνεσέτ— κατέθεσε δική του πρόταση νόμου για τη διεξαγωγή νέων εκλογών, σε μια προσπάθεια να διατηρήσει τον έλεγχο της διαδικασίας και του χρόνου των εκλογών. Το νομοσχέδιο συνυπογράφηκε από βουλευτές των κομμάτων UTJ, Shas, New Hope, Religious Zionism και Otzma Yehudit, ενώ παρόμοιες προτάσεις κατέθεσε και η αντιπολίτευση.

Συνολικά δεκατρία νομοσχέδια για τη διάλυση της Κνεσέτ βρίσκονταν στην ημερήσια διάταξη. Αναμένεται να συγχωνευθούν πριν σταλούν στην επιτροπή για επεξεργασία και τις επόμενες δύο αναγνώσεις που απαιτούνται για να γίνουν νόμος.

Οι βουλευτές απέρριψαν ξεχωριστή πρόταση διάλυσης που είχε καταθέσει ο πρόεδρος του Hadash-Ta’al, Αϊμάν Οντέχ.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Νετανιάχου έχει προειδοποιήσει τις υπερορθόδοξες παρατάξεις να μην πιέσουν για εκλογές τον Σεπτέμβριο, υποστηρίζοντας ότι ένα τέτοιο χρονοδιάγραμμα θα μπορούσε να «θέσει σε κίνδυνο» τις πιθανότητες νίκης του δεξιού μπλοκ.

Για να αποτρέψει την πρόωρη προσφυγή στις κάλπες, ο Νετανιάχου επανέφερε στην κοινοβουλευτική ατζέντα το νομοσχέδιο για τις απαλλαγές των Χαρεδί, το οποίο συζητήθηκε στην Επιτροπή Εξωτερικών και Άμυνας της Κνεσέτ. Ωστόσο, η πρότασή του απορρίφθηκε από τους υπερορθόδοξους ηγέτες, με τον ραβίνο Ντοβ Λάντο να καλεί τους βουλευτές «να μην παρασυρθούν σε πολιτικά παιχνίδια» και να στηρίξουν τη διάλυση της Βουλής.

Αντιδράσεις για τα αμφιλεγόμενα νομοσχέδια

Η προκαταρκτική έγκριση του νομοσχεδίου ενδέχεται να περιπλέξει την ατζέντα του κυβερνητικού συνασπισμού, ειδικά σε πρωτοβουλίες που σχετίζονται με τις εκλογές, όπως η μείωση του ορίου ηλικίας ψήφου ή η αύξηση του εκλογικού ορίου.

Η κυβέρνηση επιχειρεί να προωθήσει και άλλα αμφιλεγόμενα νομοσχέδια πριν τη διάλυση της Κνεσέτ. Οι επικριτές προειδοποιούν ότι προτάσεις, όπως ο διαχωρισμός των αρμοδιοτήτων του γενικού εισαγγελέα, αποδυναμώνουν τους θεσμικούς ελέγχους λίγο πριν από την προεκλογική περίοδο.

Μετά την ψηφοφορία, ο πρόεδρος του Blue and White, Μπένι Γκαντζ, κάλεσε τον πρόεδρο της Κνεσέτ, Αμίρ Οχάνα, να σταματήσει την προώθηση νομοθεσιών με έντονο κοινωνικό ή συνταγματικό αντίκτυπο. Ζήτησε «η Κνεσέτ να απέχει από τη θέσπιση αμφιλεγόμενων νόμων χωρίς ευρεία συναίνεση», αναφερόμενος κυρίως στο νομοσχέδιο για τις απαλλαγές των μαθητών γιεσιβών, στη μεταρρύθμιση των ΜΜΕ και στη διάσπαση του ρόλου του γενικού εισαγγελέα.

Η Μεράβ Μπεν Αρί, σε επιστολή της προς τον Κατζ, ζήτησε να συνεδριάσει άμεσα η Επιτροπή Οίκου, ώστε να επιταχυνθεί η διαδικασία και «να προχωρήσει η διάλυση της Κνεσέτ το συντομότερο δυνατό».

Σύμφωνα με δημοσκόπηση του Channel 12, το 42% των ψηφοφόρων του κόμματος Likud εξετάζουν ή έχουν ήδη αποφασίσει να στηρίξουν άλλο κόμμα στις επόμενες εκλογές. Η έρευνα της 7ης Μαΐου έδειξε ότι αν οι εκλογές διεξάγονταν σήμερα, τα κόμματα που αντιτίθενται στον Νετανιάχου θα εξασφάλιζαν 59 έδρες, έναντι 51 του κυβερνητικού συνασπισμού, ενώ τα αραβικά κόμματα θα λάμβαναν 10.

Πηγή: Times of Israel