Νέα απάτη «χτυπά» τις ταξιδιωτικές κρατήσεις – Τι να προσέχετε
Ανησυχία προκαλεί στον τουριστικό κλάδο η έξαρση μιας νέας μορφής οργανωμένης ηλεκτρονικής απάτης, η οποία στοχεύει ταξιδιώτες που έχουν ήδη πραγματοποιήσει κρατήσεις μέσω γνωστών διεθνών πλατφορμών, όπως η Booking.com, η Expedia και άλλες δημοφιλείς υπηρεσίες online κρατήσεων.
Το ζήτημα ήρθε στο προσκήνιο ύστερα από αναφορές ξενοδόχων από διάφορες περιοχές της χώρας, ενώ δημόσια προειδοποίηση εξέδωσε και ο προϊστάμενος Επιθεωρήσεων, Ελέγχων και Τουριστικής Ανάπτυξης Θεσσαλίας του υπουργείου Τουρισμού, Νικόλαος Σαρούκος, καλώντας τόσο τους επαγγελματίες του τουρισμού όσο και τους ταξιδιώτες να δείχνουν αυξημένη προσοχή.
Σύμφωνα με τις μέχρι στιγμής πληροφορίες, ταξιδιώτες που έχουν πραγματοποιήσει κρατήσεις σε ξενοδοχεία ή τουριστικά καταλύματα λαμβάνουν σύντομα γραπτά μηνύματα (SMS) από τηλεφωνικούς αριθμούς με διεθνείς κωδικούς, κυρίως από χώρες της Λατινικής Αμερικής. Τα μηνύματα εμφανίζονται ως επίσημες ειδοποιήσεις σχετικά με την κράτησή τους και τους καλούν να επιβεβαιώσουν ή να επικαιροποιήσουν τα στοιχεία πληρωμής τους, μέσω ενός ηλεκτρονικού συνδέσμου.
Τα νέα περιστατικά απάτης, έρχονται να προστεθούν σε μια σειρά κυβερνοεπιθέσεων που έχουν καταγραφεί τα τελευταία χρόνια διεθνώς στον χώρο του τουρισμού και της φιλοξενίας. Ξενοδοχειακές μονάδες, ταξιδιωτικά γραφεία και ηλεκτρονικές πλατφόρμες αποτελούν συχνά στόχο επιτήδειων, καθώς διαχειρίζονται μεγάλες ποσότητες προσωπικών και οικονομικών δεδομένων.
Σημειώνεται, ότι η σχετική προειδοποίηση εκδόθηκε κατά τη διάρκεια του τριημέρου του Αγίου Πνεύματος και σε μη εργάσιμη ημέρα, γεγονός που καταδεικνύει τη σοβαρότητα με την οποία αντιμετωπίστηκε το ζήτημα από τις αρμόδιες υπηρεσίες. Ο Ν. Σαρούκος προχώρησε αμέσως στην ενημέρωση της τουριστικής αγοράς, με στόχο την πρόληψη πιθανών περιστατικών απάτης εις βάρος ταξιδιωτών και επιχειρήσεων.
Οι ειδικοί στον τομέα της κυβερνοασφάλειας επισημαίνουν ότι η μέθοδος αυτή αποτελεί κλασική περίπτωση ηλεκτρονικού «ψαρέματος» (phishing), ωστόσο παρουσιάζει ένα ιδιαίτερα ανησυχητικό χαρακτηριστικό: οι απατεώνες φαίνεται να γνωρίζουν τα πραγματικά στοιχεία των κρατήσεων των θυμάτων τους, όπως το όνομα του καταλύματος, τις ημερομηνίες διαμονής ή ακόμη και τα προσωπικά στοιχεία του πελάτη. Το γεγονός αυτό δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα για πιθανές διαρροές δεδομένων ή παραβιάσεις λογαριασμών ξενοδοχείων και συνεργαζόμενων συστημάτων κρατήσεων, όπως γνωστών διεθνών πλατφορμών (π.χ. Booking.com, Expedia κ.λπ.) και άλλων δημοφιλών υπηρεσιών online κρατήσεων.
Πώς λειτουργεί η απάτη «Reservation Hijacking»
Συγκεκριμένα, οι ειδικοί περιγράφουν τη μέθοδο αυτή ως «Reservation Hijacking» ή «κατάληψη κράτησης». Στο πρώτο στάδιο, οι κυβερνοεγκληματίες αποκτούν πρόσβαση σε λογαριασμούς καταλυμάτων ή σε δεδομένα κρατήσεων μέσω παραβιάσεων, κλεμμένων κωδικών ή κακόβουλων λογισμικών. Στη συνέχεια αποστέλλουν προσωποποιημένα μηνύματα μέσω SMS, email, WhatsApp ή άλλων εφαρμογών, χρησιμοποιώντας πραγματικές πληροφορίες για την κράτηση. Συνήθως, επικαλούνται κάποιο επείγον πρόβλημα:
- αποτυχία πληρωμής
- ανάγκη επιβεβαίωσης της κάρτας
- ζήτημα εξουσιοδότησης της συναλλαγής
- κίνδυνο ακύρωσης της κράτησης.
Ο παραλήπτης καλείται να πατήσει σε έναν σύνδεσμο (link) που οδηγεί σε πλαστή ιστοσελίδα, σχεδιασμένη να μοιάζει με το περιβάλλον της πλατφόρμας κράτησης ή του ξενοδοχείου. Εκεί του ζητείται να εισαγάγει τα στοιχεία της πιστωτικής του κάρτας, τραπεζικούς κωδικούς ή άλλες ευαίσθητες πληροφορίες, οι οποίες καταλήγουν απευθείας στα χέρια των δραστών.
Γιατί οι απάτες γίνονται πιο απειλητικές
Νέες έρευνες στον χώρο της κυβερνοασφάλειας δείχνουν ότι στοιχεία των πελατών και τα δεδομένα των ταξιδιωτικών κρατήσεων συνήθως διαρρέουν από εκατοντάδες ξενοδοχειακές μονάδες διεθνώς. Σύμφωνα με ανάλυση της Norton, περισσότερα από 350 ξενοδοχεία, ξενώνες και τουριστικά καταλύματα σε περίπου 50 χώρες φαίνεται ότι έχουν επηρεαστεί από πρόσφατα περιστατικά διαρροής δεδομένων πλατφορμών ταξιδιωτικών κρατήσεων. Οι πληροφορίες αυτές αξιοποιούνται από εγκληματίες του κυβερνοχώρου για τη δημιουργία εξαιρετικά στοχευμένων επιθέσεων phishing.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η χρήση πραγματικών στοιχείων κράτησης, καθιστά τα απατηλά μηνύματα πολύ πιο πειστικά. Οταν ο ταξιδιώτης βλέπει το όνομά του, το ξενοδοχείο που έχει επιλέξει, ακόμη και τις ακριβείς ημερομηνίες check-in και check-out, είναι πολύ πιο πιθανό να θεωρήσει το μήνυμα αυθεντικό. Ταυτόχρονα, η ανάπτυξη αυτοματοποιημένων εργαλείων «phishing-as-a-service», επιτρέπει πλέον τη μαζική αποστολή εξατομικευμένων μηνυμάτων σε χιλιάδες πιθανά θύματα με ελάχιστο κόστος για τους δράστες.
Κίνδυνος για τις επιχειρήσεις
Μια άλλη διαδεδομένη μέθοδος αφορά απατεώνες που προσπαθούν να αποσπάσουν χρήματα και από τουριστικές επιχειρήσεις, προσποιούμενοι ότι εκπροσωπούν γνωστές αεροπορικές εταιρείες και προωθώντας δήθεν προτάσεις επιχειρηματικής συνεργασίας. Σε αυτά τα e-mails ισχυρίζονται ότι ξεκινούν νέες δραστηριότητες ή ότι διευρύνουν τις πρωτοβουλίες τους και αναφέρουν πως αναζητούν ενεργά προμηθευτές ή εξωτερικούς συνεργάτες. Εάν κάποιο μέλος του προσωπικού μιας επιχείρησης ανταποκριθεί, οι δράστες συνήθως περνούν στο επόμενο στάδιο. Για να ενισχύσουν την αξιοπιστία τους, αποστέλλουν πλαστά έγγραφα προς συμπλήρωση και υπογραφή, στα οποία περιλαμβάνονται φόρμες εγγραφής προμηθευτών και συμφωνητικά εμπιστευτικότητας.
Απώτερος στόχος των δραστών που χρησιμοποιούν τη συγκεκριμένη μέθοδο είναι να πείσουν την επιχείρηση να καταβάλει μια λεγόμενη «προκαταβολή», η οποία υποτίθεται ότι απαιτείται για την εξασφάλιση προτεραιότητας σε λίστα υποψήφιων συνεργατών. Οι δράστες ισχυρίζονται ότι το ποσό αυτό θα επιστραφεί πλήρως μετά την επισημοποίηση της συνεργασίας. Στην πραγματικότητα, η υπόσχεση αυτή είναι απολύτως παραπλανητική, καθώς οι δράστες αποσπούν τα χρήματα και δεν τα επιστρέφουν ποτέ στην επιχείρηση.