Βάσεις 2026: Κενές 10.000 θέσεις φέτος στα πανεπιστήμια
Με την ανακοίνωση των βάσεων έκλεισε, χθες, ο μαραθώνιος των 70.593 υποψηφίων των Πανελλαδικών (ο αριθμός είναι κατά τι αυξημένος από πέρυσι). Από αυτούς οι 60.584 συμμετείχαν με τις διαδικασίες των Γενικών Λυκείων (ΓΕΛ) και 10.009 με τις διαδικασίες των Επαγγελματικών Λυκείων (ΕΠΑΛ).
Πέρυσι οι αριθμοί αυτοί ήταν αντίστοιχα 59.822 και 10.454. Συνολικά, 63.609 υποψήφιοι ΓΕΛ και ΕΠΑΛ εισάγονται φέτος στα Πανεπιστήμια, στις Ανώτατες Εκκλησιαστικές Ακαδημίες, στην ΑΣΠΑΙΤΕ, στις ΑΣΤΕ, στις Στρατιωτικές και Αστυνομικές Σχολές και στις Ακαδημίες της Πυροσβεστικής, του Εμπορικού Ναυτικού και του Λιμενικού Σώματος.
Η υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, με αναρτήσεις της στο Facebook και στο Instagram, απευθυνόμενη στους υποψήφιους χαρακτήρισε το αποτέλεσμα «έναν σημαντικό σταθμό» που όμως «δεν καθορίζει την αξία, τις δυνατότητες ή τη διαδρομή κανενός. Μπροστά σας ανοίγονται επιλογές και ευκαιρίες. Ισως περισσότερες από όσες μπορείτε να δείτε σήμερα. Συγχαρητήρια σε όλες και όλους για την προσπάθεια, την επιμονή και τη δύναμη που δείξατε. Ενα μεγάλο ευχαριστώ στις οικογένειές σας και στους εκπαιδευτικούς, που στάθηκαν δίπλα σας σε όλη αυτή τη διαδρομή», κατέληξε η υπουργός.
Ο υφυπουργός Παιδείας και Αθλητισμού, αρμόδιος για την Ανώτατη Εκπαίδευση, Νίκος Παπαϊωάννου, συνεχάρη, με τη σειρά του, τους επιτυχόντες για την προσπάθεια και την επιτυχία τους και τους ευχήθηκε «μια δημιουργική ακαδημαϊκή διαδρομή, γεμάτη γνώση, εμπειρίες και ευκαιρίες». Παράλληλα, απηύθυνε μήνυμα αισιοδοξίας και προς τους υποψηφίους που δεν πέτυχαν τον στόχο τους: «Σε όσους δεν είδαν σήμερα το αποτέλεσμα που επιθυμούσαν, θέλω να πω με απόλυτη ειλικρίνεια ότι οι βάσεις ανοίγουν μια διαδρομή, δεν καθορίζουν το μέλλον κανενός», αναφέρει μεταξύ άλλων.
«Εχοντας συναντήσει όλα αυτά τα χρόνια χιλιάδες φοιτητές, γνωρίζω ότι οι άνθρωποι που προχωρούν στην ζωή δεν είναι πάντα εκείνοι που ξεκίνησαν από την πρώτη τους επιλογή, αλλά εκείνοι οι οποίοι αξιοποίησαν με επιμονή κάθε ευκαιρία που βρήκαν μπροστά τους. Να συνεχίσετε να πιστεύετε στις δυνατότητές σας. Το μέλλον δεν γράφεται από μία ημέρα, αλλά από την επιμονή, τη συνέπεια και τις επιλογές που κάνουμε κάθε μέρα».
Πολυπαραγοντικό φαινόμενο
Και φέτος, σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε χθες στη δημοσιότητα του υπουργείο Παιδείας, περίπου 10.000 θέσεις παρέμειναν κενές (9.747 για την ακρίβεια) – αριθμός ελαφρώς μειωμένος από πέρυσι.
Με βάση τα στοιχεία του υπουργείου Παιδείας εξετάσαμε ενδεικτικά κάποιες σχολές που παρουσίασαν πολύ μεγάλο ποσοστό κενών θέσεων σε σχέση με τον αριθμό των φοιτητών που τις είχαν συμπεριλάβει στις επιλογές τους και τη μεταβολή της βάσης τους. Για παράδειγμα, από τις 150 θέσεις της σχολής Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Αιγαίου που βρίσκεται στη Σάμο, έμειναν 146 κενές. Τέσσερις καλύφθηκαν, όσοι ήταν και οι επιτυχόντες που την είχαν συμπεριλάβει στις προτιμήσεις τους. Να σημειώσουμε ότι στη βάση της συγκεκριμένης σχολής σημειώθηκε πτώση 6,08%.
Αλλο παράδειγμα: στο τμήμα Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Ανθεκτικότητας του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης, το οποίο έχει την έδρα του στην Δράμα, η βάση ανέβηκε κατά 3,62%. Αυτό δεν δίνει όμως την εξήγηση στο ερώτημα γιατί από τις 137 θέσεις καλύφτηκαν μόλις οι 5 – έξι από τους επιτυχόντες την είχαν συμπεριλάβει συνολικά στις επιλογές τους.
Αντίστοιχα, στο τμήμα Ιστορίας και Ψηφιακών Ανθρωπιστικών Επιστημών του Ιονίου Πανεπιστημίου στην Κέρκυρα, η βάση έπεσε μεν, ελάχιστα δε (-1,87%). Οι κενές θέσεις είναι 100 από τις 109 του τμήματος, το οποίο είχαν στις προτιμήσεις τους, 10 από τους επιτυχόντες.
Προφανώς το φαινόμενο των κενών θέσεων είναι πολυπαραγοντικό. Ισως θα πρέπει να γίνει αντικείμενο μεγάλης έρευνας που θα περιλαμβάνει όλους τους πιθανούς παράγοντες που επηρεάζουν τις προτιμήσεις των υποψηφίων. Για παράδειγμα, εκφράζουν μέσα από αυτές την επιθυμία για μελλοντικό επάγγελμα με βάση αυτό που θέλουν να σπουδάσουν ή αυτό που αισθάνονται ότι θα τους εξασφαλίσει οικονομική αποκατάσταση;
Η έρευνα θα πρέπει να λάβει υπόψη της, παράλληλα, το εάν και σε ποιο βαθμό πιθανή άνοδος των βάσεων απέκλεισε κάποιους και φυσικά τον καθοριστικό ρόλο της ελάχιστης βάσης εισαγωγής. Τέλος, πόσο καθοριστικό παράγοντα αποτελούν τα αυξημένα έξοδα (με κορυφαία της στέγασης) μιας φοιτητικής ζωής μακριά από την «έδρα»;