Γκλόρια Στάινεμ (1934 – 2026): Μαχητική μέχρι τέλους η πρωτοπόρος ακτιβίστρια του φεμινισμού

Η γυναίκα που ταυτίστηκε περισσότερο από κάθε άλλο με το αμερικανικό φεμινιστικό κίνημα του δεύτερου μισού του 20ού αιώνα, η Γκλόρια Στάινεμ, πέθανε σε ηλικία 92 ετών στο σπίτι της στη Νέα Υόρκη, όπως ανακοινώθηκε μέσω του λογαριασμού της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Γεννημένη το 1934 στο Οχάιο, μεγάλωσε σε τροχόσπιτο, αντιμετωπίζοντας από νωρίς την ψυχική ασθένεια της μητέρας της και τις δυσκολίες μιας εργαζόμενης γυναίκας σε εχθρικό περιβάλλον – εμπειρία που θα σφράγιζε αργότερα τον τρόπο σκέψης της. Μετά τις σπουδές της ταξίδεψε στην Ινδία, ενώ επιστρέφοντας στις Ηνωμένες Πολιτείες πέρασε από μια αμφιλεγόμενη θητεία σε οργανισμό που χρηματοδοτούνταν από τη CIA, κάτι που αργότερα παραδέχτηκε ανοιχτά χωρίς μεταμέλεια.

Η δημοσιογραφική της πορεία απογειώθηκε στις αρχές της δεκαετίας του ’60, με αποκορύφωμα το θρυλικό ρεπορτάζ όπου εργάστηκε μυστικά ως «Κουνελάκι» στο Playboy Club, αποκαλύπτοντας τις συνθήκες εκμετάλλευσης των εργαζομένων γυναικών εκεί. To συγκεκριμένο άρθρο, όσο αποκαλυπτικό κι αν ήταν, δυσκόλεψε εν συνεχεία την επαγγελματική της διαδρομή.

Η συμμετοχή της σε μια διαμαρτυρία για το δικαίωμα στην άμβλωση στο Γκρίνουιτς Βίλατζ σηματοδότησε, όπως έλεγε η ίδια, τη στιγμή που έγινε φεμινίστρια. Το 1971 συνίδρυσε το περιοδικό Ms., ενώ υπήρξε συνεπής υποστηρίκτρια των μαύρων φεμινιστριών οι οποίες, όπως παραδεχόταν, της δίδαξαν τη σημασία του ακτιβισμού.

Η δράση της επεκτάθηκε σε πολλαπλά μέτωπα: κατά της ενδοοικογενειακής βίας, του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων, της πορνογραφικής βιομηχανίας, αλλά και υπέρ των αναπαραγωγικών δικαιωμάτων, του Black Lives Matter και των δικαιωμάτων ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων. Δεν έλειψαν οι αντιπαραθέσεις τόσο για την κριτική που δέχτηκε για τη στάση της υπέρ του Μπιλ Κλίντον το 1998 έως τις παλαιότερες θέσεις της για τα δικαιώματα των τρανς, τις οποίες αργότερα αναθεώρησε δημόσια.

Η διάγνωση καρκίνου του μαστού το 1986 και μια χρόνια νευραλγική πάθηση που την ταλάνιζαν δεν στάθηκαν αρκετές για να ανακόψουν τη δράση της και παρέμεινε ενεργή έως το τέλος, πρωτοστατώντας στη μεγάλη γυναικεία πορεία του 2017 ενάντια στην προεδρία Τραμπ.