Ενίσχυση της στρατιωτικής συνεργασίας – Στο Κάιρο ο Δένδιας για την τριμερή με τους ομολόγους του Αιγύπτου και Κύπρου
Σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων και αυξανόμενων προκλήσεων στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, η Αθήνα, η Λευκωσία και το Κάιρο επιβεβαιώνουν και ενισχύουν τους στρατηγικούς τους δεσμούς. Ο υπουργός Εθνικής Αμυνας, Νίκος Δένδιας, βρίσκεται σήμερα στο Κάιρο, προκειμένου να συμμετάσχει στην τριμερή συνάντηση με το αιγύπτιο ομόλογό του, στρατηγό Ασράφ Σαλέμ Ζαχέρ και τον κύπριο Βασίλη Πάλμα. Η συνάντηση αυτή δεν αποτελεί απλώς μια τυπική επαφή, αλλά μια σαφή δήλωση κοινής βούλησης για τη διασφάλιση της ειρήνης και της σταθερότητας σε μία από τις πιο θερμές ζώνες του πλανήτη.
Η σημερινή σύνοδος έρχεται ως φυσική εξέλιξη της βαθιάς στρατηγικής σχέσης που έχουν συνδιαμορφώσει η Αθήνα και το Κάιρο, με θεμέλιο λίθο τη συμφωνία για τη μερική οριοθέτηση της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ). Η συμφωνία εκείνη, την οποία είχε υπογράψει ο Νίκος Δένδιας τον Αύγουστο του 2020 από τη θέση του υπουργού Εξωτερικών, κατοχύρωσε έμπρακτα τις εθνικές θέσεις μέσα από μια διακρατική συμφωνία στη βάση του Δικαίου της Θάλασσας, που ακύρωσε επί της ουσίας και το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Ακολουθεί, δε, την πρόσφατη τριμερή συνάντηση κορυφής Μητσοτάκη, Σίσι και Χριστοδουλίδη στο Ελ Αλαμέιν.
Ηχηρά μηνύματα
Η τριμερής συνάντηση κορυφής έρχεται σε μια ιδιαίτερα φορτισμένη χρονική συγκυρία, αμέσως μετά την απόλυτα επιτυχημένη ολοκλήρωση της πολυεθνικής διακλαδικής άσκησης «MEDUSA 2026» στην Κρήτη. Η ολοκλήρωση της «Μέδουσας» έστειλε ηχηρά μηνύματα αποτροπής στην περιοχή. Παράλληλα, η πραγματοποίηση της υπουργικής συνάντησης αποτελεί μια ξεκάθαρη γεωπολιτική ένδειξη ότι, παρά τις συστηματικές και έντονες προσπάθειες της Αγκυρας, το Κάιρο επιλέγει να μην ευθυγραμμιστεί με τους σχεδιασμούς της.
αρά τις πιέσεις της Τουρκίας και τις δημόσιες τοποθετήσεις του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν για ένταξη της Αιγύπτου στο πρόσφατο αμυντικό «Σύμφωνο της Μέκκας» (μεταξύ Τουρκίας, Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν), η Αίγυπτος δείχνει να κρατά σταθερές αποστάσεις. Η συμμετοχή του Καΐρου στον άξονα με την Ελλάδα και την Κύπρο αποδεικνύει ότι η Αίγυπτος δεν προσχωρεί στο «Σύμφωνο της Μέκκας», προκρίνοντας τη στρατηγική της σχέση με την Αθήνα και τη Λευκωσία ως τον κύριο πυλώνα της ασφάλειάς της στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η ατζέντα των σημερινών συνομιλιών, όπως έγινε γνωστό από το υπουργείου Εθνικής Αμυνας, είναι ιδιαίτερα πυκνή και αγγίζει τον πυρήνα της σύγχρονης στρατιωτικής στρατηγικής. Στο επίκεντρο θα βρεθούν η περαιτέρω εμβάθυνση της συνεργασίας μεταξύ των Ενόπλων Δυνάμεων των τριών χωρών, ο εντατικότερος σχεδιασμός κοινών στρατιωτικών εκπαιδεύσεων, καθώς και η επιχειρησιακή διαλειτουργικότητα. Η ικανότητα των τριών στρατών να επιχειρούν από κοινού και να συντονίζουν τις δυνάμεις τους σε ξηρά, θάλασσα και αέρα θεωρείται κλειδί για την αντιμετώπιση ασύμμετρων απειλών στην περιοχή.
Μια νέα, αλλά εξαιρετικά δυναμική διάσταση, που εισέρχεται επίσημα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, είναι η συνεργασία στον τομέα των νέων τεχνολογιών και της αμυντικής καινοτομίας. Η Ελλάδα επιδιώκει να αναβαθμίσει τις δυνατότητές της, αναπτύσσοντας εγχώριες λύσεις σε τομείς όπως τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) και τα συστήματα αντι-drone – όπως το σύστημα «Κένταυρος» που πρωταγωνίστησε στη «Μέδουσα» – η κυβερνοασφάλεια και ο ηλεκτρονικός πόλεμος. Η ανταλλαγή τεχνογνωσίας με την Αίγυπτο και την Κύπρο ανοίγει τον δρόμο για κοινά ερευνητικά προγράμματα.
Οι τρεις υπουργοί θα αναλύσουν επίσης τις τρέχουσες προκλήσεις στο περιβάλλον ασφάλειας της ευρύτερης περιοχής. Η Ανατολική Μεσόγειος και η Μέση Ανατολή βρίσκονται σε μια κατάσταση εύθραυστης ισορροπίας. Οι περιφερειακές συγκρούσεις και οι αναθεωρητικές τάσεις της Τουρκίας επιβάλλουν τη δημιουργία ενός ισχυρού μετώπου κρατών που σέβονται το Διεθνές Δίκαιο. Η τριμερής αυτή σύμπραξη λειτουργεί ως πυλώνας σταθερότητας, αποδεικνύοντας ότι η συνεργασία και ο διάλογος είναι τα μόνα αποτελεσματικά εργαλεία απέναντι στην επιθετικότητα.