ادامه بازداشت خبرنگاران در افغانستان؛ نگرانیها از گسترش محدودیت بر رسانهها
شماری از خبرنگاران در افغانستان میگویند که ادامه بازداشت خبرنگاران، آزادی بیان و فعالیت آزاد رسانهها را محدود کرده است.
آنان می گویند که بازداشت خبرنگاران، در جامعه رسانهای ترس ایجاد کرده و مانع کار آزاد سایر خبرنگاران میشود.
حیا حبیبی، یکی از این خبرنگاران روز شنبه ۱۹ ثور در صحبت با رادیو آزادی گفت:
"بازداشت خبرنگاران بدون ارائه دلیل روشن و قانعکننده، بر کار آزاد سایر خبرنگاران تأثیر عمیق و منفی دارد. اینگونه اقدامات در میان خبرنگاران ترس و نگرانی ایجاد میکند و سبب میشود آنان در حقیقتگویی، گزارشنویسی و نشر موضوعات مهم با احتیاط عمل کنند و گاهی نیز به خودسانسوری مجبور شوند."
یک خبرنگار دیگر که مدعی است مدتی در بازداشت طالبان بوده می گوید که این اقدامات محدودیتهای را بر آزادی بیان و فعالیت آزاد رسانهها در افغانستان اعمال کرده است.
او که نخواست نامش در گزارش گرفته شود، به شرط تغییر صدا به رادیو آزادی گفت:
"طالبان پس از تسلط دوباره بر افغانستان، بهگونه مداوم خبرنگاران را به دلایل مختلف، از جمله انتقاد از حکومت و نشر گزارشهایی که خلاف پالیسی طالبان بوده، بازداشت کردهاند. این بازداشتها اغلب غیرقانونی و بدون روند قضایی شفاف صورت میگیرد. خبرنگاران نه تنها با تهدیدهای جسمی و روانی روبهرو هستند، بلکه در بسیاری موارد بدون هیچ اتهام مشخصی زندانی میشوند. این اقدامات محدودیتهای جدی بر آزادی بیان و فعالیت آزاد رسانهها در افغانستان اعمال کرده است."
اما حکومت طالبان پیش از این ادعا کرده که خبرنگاران بهدلیل کار رسانهایشان بازداشت نشده اند.
این در حالی است که سازمان حمایت از رسانههای افغانستان «امسو»گفته که حکومت طالبان بهتازگی احمد جاوید نیازی، مسئول «خبرگزاری پیگرد» را در کابل بازداشت کرده؛ اقدامی که این سازمان آن را محکوم کرده و مانعی جدی در برابر آزادی بیان و فعالیتهای رسانهای خوانده است.
«امسو» در اعلامیه ای که روز جمعه ۱۸ ثور منتشر کرده افزوده که او پنجشنبه، ۱۷ ثور، در دفتر کارش توسط استخبارات طالبان بازداشت شده و تاکنون معلومات دقیقی از سرنوشت او در دست نیست.
در اعلامیه آمده که این وضعیت نگرانیهای جدی در مورد امنیت شغلی رسانهها در کشور ایجاد کرده و از حکومت طالبان خواسته تا احمد جاوید نیازی و سایر خبرنگاران زندانی را فوراً و بدون قید و شرط از زندان رها کند.
بر اساس معلومات که مسئولان سازمان حمایت از رسانههای افغانستان (امسو) با رادیو آزادی شریک ساختهاند، افزون بر احمد جاوید نیازی، در حال حاضر پنج خبرنگار حمید فرهادی، شکیب نظری، ابوذر صارم سرپلی، بشیر هاتف و عزیز وطنوال، در بند طالبان قرار دارند.
رادیو آزادی تلاش کرد با اعضای خانواده آقای نیازی صحبت کند، اما آنان تا زمان تهیه این گزارش به پرسشهای رادیو آزادی پاسخ ندادند.
حکومت طالبان نیز بازداشت او را تأیید یا رد نکرده و خبیب غفران، سخنگوی وزارت اطلاعات و فرهنگ حکومت طالبان، در مورد بازداشت احمد جاوید نیازی مسئول «خبرگزاری پیگرد» به پرسشهای رادیو آزادی پاسخ نداد.
با آنکه حکومت طالبان مدعی است که به آزادی رسانه ها و کار خبرنگاران در چهارچوب شریعت اسلامی و منافع ملی به جایگاه اساسی رسانهها و خبرنگاران در جامعه باور دارد،اما مرکز خبرنگاران افغانستان در سوم ماه می روز جهانی آزادی مطبوعات نسبت به تشدید سرکوب آزادی رسانهها در افغانستان و ادامه بازداشت گستردهٔ خبرنگاران در کشور ابراز نگرانی کرد.
این مرکز گفت که در یکسال گذشته حد اقل ۱۲۷ مورد تهدید و ۲۰ مورد بازداشت خبرنگاران گزارش شده که تعدادی آنها به اتهام سرپیچی یا اجرا نکردن سیاستهای رسانهای حکومت طالبان بازداشت شده بودند.
مرکز خبرنگاران افغانستان از حکومت طالبان خواست تا با تجدیدنظر در سیاستهایش با آزاد ساختن تمام خبرنگاران زندانی، اجازه دهد خبرنگاران از حق آزادی بیان به عنوان یک حق بنیادی بهرهمند شوند و بدون ترس از تهدید، آزار و اذیت یا بازداشت به فعالیت های خود ادامه دهند.